سلام مهمان گرامي؛

خوش آمدید، براي مشاهده انجمن با امکانات کامل ميبايست از طريق ايــن ليـــنک ثبت نام کنيد
˜Ï æÈáǐ
نمایش نتایج: از شماره 1 تا 3 , از مجموع 3

موضوع: سخن یا سکوت؟

  1. Top | #1

    عنوان کاربر
    مدیر ارشد انجمن فرهنگی
    تاریخ عضویت
    اردیبهشت 1389
    شماره عضویت
    399
    نوشته
    6,456
    تشکر
    19,235
    مورد تشکر
    12,211 در 3,768
    وبلاگ
    1
    دریافت
    0
    آپلود
    0

    پیش فرض سخن یا سکوت؟

    کسانی که با اولیای الهی دم‌خورند و یا پیگیر شیوه ها و راهکارهای سلوکی و عرفانی اند، و گاه گاهی میان آیات، روایات، و سیره بزرگان، تورقی می‌کنند تا حدودی پاسخ سوال و عنوان این مقاله را می‌دانند. اما بهتر است به این مساله نگاه دقیق تری داشته باشیم و پای سخن روایات بنشینیم و ببینیم واقعیت کجاست؟

    البته که نباید این سوال در ذهن شما ایجاد شود که مگر راه بزرگان و عارفان ما اشتباه بوده که بخواهیم توصیه‌های آنها را جدی نگیریم و یا خودمان استنباط کنیم. چرا که اولا این مقاله اشاره ای است به برخی از سخنان استاد مرحوم جناب حجه الاسلام و المسلمین فلسفی و ثانیا، گاهی از بیانات و یا مکتوبات بزگان، چیزی به دست ما می‌رسد که چون حضور شخصی آنها را درک نکرده ایم ممکن است درست متوجه جوانب و بیانات و نوشته‌های ایشان نشویم.

    ذیلا به بررسی سخن و سکوت خواهیم پرداخت. در دو مقاله در این رابطه با شما سخن خواهیم گفت، پس با ما همراه باشید.

    امضاء

  2. تشكر

    ملکوت (27-12-1389)

  3.  

  4. Top | #2

    عنوان کاربر
    مدیر ارشد انجمن فرهنگی
    تاریخ عضویت
    اردیبهشت 1389
    شماره عضویت
    399
    نوشته
    6,456
    تشکر
    19,235
    مورد تشکر
    12,211 در 3,768
    وبلاگ
    1
    دریافت
    0
    آپلود
    0

    پیش فرض

    از امام سجاد علیه السلام درباره علت برتری کلام پرسیده شد. آن حضرت فرمود:
    براى این كه خداوند، هیچ یك از پیامبران و اولیاى را به سكوت مبعوث نفرمود، بلكه مأموریت داشتند با مردم سخن بگویند و با بیان خود آنان را به راه صلاح و رستگارى دعوت نمایند.
    سخن گفتن آدمى، از دو دیدگاه، شایان دقت و توجه است. یكى از نظر طبیعت سخن و این كه نیروى تكلم از عوامل تعالى و تكامل انسان است، و آن دیگر، از جهت اخلاق و این كه اگر سخن ناروا و گناه آلود باشد، سكوت مایه مصونیت از گناه موجب رستگارى و سعادت است.
    بنابر این، روایاتى كه نطق و بیان را مهم شمرده و آن را در ردیف عقل به حساب آورده، ناظر به نیروى تكلم و آفرنیش این سرمایه گران قدر، در وجود آدمى است و روایاتى كه سكوت و لب فروبستن را مهم شمرده و آن را از عوامل نجات به حساب آورده، ناظر به تربیت اخلاقى و مصون داشتن زبان از گناه و ناپاكى است.

    سئل على بن الحسین علیهما السلام عن الكلام و السكوت ایهما افضل فقال لكل واحد منهما آفات فاذا سلما من الافات فالكلام افضل من السكوت قیل كیف ذلك یابن رسول الله قال لان الله عزوجل مابعث الانبیاء و الاوصیاء بالسكوت انما بعثهم بالكلام و لا استحقت الجنه بالسكوت و لا استوجب و لایه الله بالسكوت و لا توقیت النار بالسكوت انما ذالك كله بالكلام ما كنت لا عدل القمر بالشمس انك تصف فضل السكوت بالكلام و لست تصف فضل الكلام بالسكوت.(1)
    از امام سجاد (علیه السلام)، درباره سخن و سكوت سئوال شد، و این كه كدام یك بر دگرى برترى و مزیت دارد. حضرت در پاسخ فرمود: براى هر یك از این دو آفت‏هایى است. اگر از آفت سالم و مصون باشند، كلام، افضل و برتر از سكوت است. از علت برترى كلام سئوال شد: فرمود: براى این كه خداوند، هیچ یك از پیامبران و اولیاى را به سكوت مبعوث نفرمود، بلكه مأموریت داشتند با مردم سخن بگویند و با بیان خود آنان را به راه صلاح و رستگارى دعوت نمایند. همچنین، هیچ كس با سكوت، مستحق بهشت نمى‏شود. سكوت، مستوجب ولایت الهى نمى‏گردد. هیچ كس با سكوت از عذاب دوزخ مصون نمى‏ماند. نیل به رحمت و ولایت الهى و محفوظ ماندن از عذاب او، بر اثر كلام است. من، هرگز، ماه را عدیل و نظیر آفتاب قرار نمى‏دهم. در پایان سخن فرمود: شما خود فضل سكوت را با كلام توصیف مى‏نمایى و هرگز فضل كلام را با سكوت توصیف نمى‏كنى.

    خلاصه، سخن رمز تعالى و تكامل است. سخن از عوامل نشر علم فرهنگ است. خداوند، انسان را با قدرت تكلم آفریده و ابزار و لوازم سخن گفتن را در ساختمان وى به كار برده است. سخن رابط بین انسان‏ها و حافظ زندگى اجتماعى آنان است.
    سخن، زره جدایى افراد را مى‏شكافد و انسان‏ها را با هم پیوند مى‏دهد. به وسیله سخن، منویات خود را بیان مى‏كنیم و نیازهاى درونى خویشتن را به یكدیگر مى‏گوییم و نقش انسانى خود را ایفا مى‏نماییم.

    البته پرواضح است که برای به دست آوردن منظور و مفهوم صحیح آنچه ائمه اطهار علیهم السلام بیان فرمودند، لازم است تمامی روایات بررسی شود و اکتفا به یک روایت کاریست بسیار اشتباه و برداشتی است در نهایت نادرستی.
    منبع:
    1. وسائل الشیعه - ج 12 - ص 188
    سخن و سخنوری - فلسفی



    امضاء

  5. تشكر

    ملکوت (27-12-1389)

  6. Top | #3

    عنوان کاربر
    مدیر ارشد انجمن فرهنگی
    تاریخ عضویت
    اردیبهشت 1389
    شماره عضویت
    399
    نوشته
    6,456
    تشکر
    19,235
    مورد تشکر
    12,211 در 3,768
    وبلاگ
    1
    دریافت
    0
    آپلود
    0

    پیش فرض

    از آنجائیکه معروف است بیش از 200 گناه برای زبان، این تکه گوشت معجزه آسا بیان شده است، لذا در دستورات بزرگان و علما و عرفا و همچنین ائمه اطهار علیهم السلام به حفظ و نگهداری آن اهتمام خاصی شده به طوری که غالبا از فضیلت سکوت بیشتر سخن به میان آمده است.

    همانطور که گفته شد ما نمی‌توانیم با کمی و یا زیادی آیات و یا روایات، منظور ائمه اطهار علیهم السلام را به دست بیاوریم ولی تامل در گروه‌ها و دسته‌های روایات، ما را به نتیجه صحیح تری رهنمون می‌کند.
    زبان قادر است صاحب خود را سیه روز و بدبخت كند، به راه ناپاكى و فساد اخلاقش بكشاند، او را عنصرى فاسد و پلید بسازد، و سرانجام جهنمى‏اش نماید.
    زبان مى‏تواند با خبر چینى و تفتین، فرد بى‏گناهى را به كشتن دهد، خانواده هایى را متلاشى نماید، و بین پدران و پسران و مادران و دختران، جدایى افكند. زبان مى‏تواند جامعه‏اى را از مسیر خود منحرف كند، به فساد اخلاق و اعمال بكشاند و موجبات سقوط و تباهى‏اش را فراهم آورد.
    هر انسانى موظف است كه همواره مراقب زبان خود باشد.از سخنان مضر اجتناب نماید

    و هرگز از یاد نبرد كه زبان قادر است صاحب خود را سیه روز و بدبخت كند، به راه ناپاكى و فساد اخلاقش بكشاند، او را عنصرى فاسد و پلید بسازد، و سرانجام جهنمى‏اش نماید.

    همچنین، تمام افراد مكلف‏اند دائما مواظب خویش باشند، مسموعات خود را تحت مراقبت قرار دهند و بدانند كه گوش دادن به سخنان افراد فاسد و عناصر گمراه، مى‏تواند در شنونده اثر بد بگذارد، از صراط حق و فضیلت منحرفش نماید، به راه گمراهى و ضلالتش سوق دهد، و سرانجام او را با شرك و ناپاكى، به سراى دیگر منتقل نماید.

    درباره این هر دو قسمت، روایات بسیارى از اولیاى گرامى اسلام رسیده و پیروان خود را از آن بر حذر داشته‏اند. در اینجا، به طور نمونه، به دو روایت از رسول اكرم (صلى الله علیه و آله و سلم) اكتفا مى‏شود:
    پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم: باتندى به وى فرمود: واى بر تو، آیا در قیامت مردم را چیزى جز محصول زبانشان به رو در آتش مى‏فكند؟
    قال رجل لرسول اوصنى فقال له احفظ لسانك ثم قال یا رسول الله اوصنى فقال احفظ لسانك ثم قال یا رسول الله اوصنى فقال ویحك و هل یكب الناس على مناخر هم فى النار الا حصائد السنتهم‏(21).
    مردى از رسول اكرم (صلى الله علیه و آله و سلم)، در خواست نمود به او سفارشى كنند و توصیه‏اى نماید. حضرت به او فرمود: زبانت را حفظ كن. دوباره گفت: یا رسول اكرم (صلى الله علیه و آله و سلم) به من توصه‏اى به فرما. حضرت فرمود: زبانت را حفظ كن. مرتبه سوم درخواست خود را تجدید نمود. حضرت باتندى به وى فرمود: واى بر تو، آیا در قیامت مردم را چیزى جز محصول زبانشان به رو در آتش مى‏فكند؟
    این روایت، به تمام افراد اعلام خطر مى‏كند و به آنان مى‏فهماند كه محصول زبان آدمى ممكن است موجب سقوط وى شود و موجباتى را فراهم آورد كه صاحبش را بارو در آتش بیندازند.

    عن النبى صلى الله علیه و آله من اصغى الى ناطق فقد عبده فان كان الناطق عن الله عزوجل فقد عبد الله فان كان الناطق من ابلیس فقد عبد ابلیس‏(22).
    حضرت رضا (علیه السلام) از پدران بزرگوارش حدیث نمود كه رسول اكرم (صلى الله علیه و آله و سلم) فرموده است: كسى كه به سخن ناطقى گوش فرا مى‏دهد و آن را استماع مى‏نماید، با عمل خود، ناطق را بندگى نموده است. اگر ناطق از خدا سخن بگوید، شنونده خدا را بندگى كرده است و اگر از شیطان بگوید، بندگى شیطان نموده است.

    این روایت هشدار مى‏دهد و مردم را از استماع سخن شیاطین صفتان برحذر مى‏دارد. چه، این قسم شنیدن‏هاى گمراه كننده، به معنى بندگى شیطان است و آن كس كه با پرستش و بندگى غیر خدا بمیرد، در قیامت مشمول عفو و غفران حضرت بارى تعالى نیست.

    البته در مذمت زبان و سخن بیهوده سخن بسیار است و روایات در این زمینه فراوان. که فقط به چند نمونه از آن اشاره شد. شما می‌توانید در کتابهای اخلاقی همین موضوع را مطالعه کنید. معراج السعاده و چهل حدیث امام خمینی رحمه الله از جمله این کتب هستند.
    منبع:1.بحار، ج 71، ص 303.
    2. عیون اخبارالرضا، ج 1، ص 304.
    3. سخن و سخنوری - فلسفی
    امضاء

  7. تشكر

    ملکوت (27-12-1389)

اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
© تمامی حقوق از جمله طراحی قالب برای سایت آیه های انتظار محفوظ می باشد © طراحی و ویرایش Masoomi بر قالب منتشر شده از ویکی وی بی