☾✯◡✯☽.. علوم قرآنی از دیدگاه آیت الله معرفت ..☾✯◡✯☽ سایت آیه های انتظار انجمن آیه های انتظار
ثبت نام
سلام مهمان گرامي؛

خوش آمدید، براي مشاهده انجمن با امکانات کامل ميبايست از طريق ايــن ليـــنک ثبت نام کنيد
تبلیغات تبلیغات
☾✯◡✯☽.. علوم قرآنی از دیدگاه آیت الله معرفت ..☾✯◡✯☽
صفحه 2 از 3 نخستنخست 123 آخرینآخرین
نمایش نتایج: از شماره 11 تا 20 , از مجموع 25
  1. #11
    كاربر ويژه
    **موعود** آواتار ها

    تاریخ عضویت : مهر 1389
    نوشته : 4,170      تشکر : 3,784
    6,469 در 2,374 پست تشکر شده
    وبلاگ : 1
    دریافت : 0      آپلود : 0
    **موعود** آنلاین نیست.

    پیش فرض







    علم یا علوم؟


    پرسشی که در اینجا ممکن است مطرح شود این است‏که چرا در تعریف این بحث‏ها به «علوم قرآنی» یا «علوم قرآن» تعبیر می‏شود، و از کلمه علم استفاده نمی‏شود؟

    استاد معرفت در این زمینه می‏نویسد: راز این که علوم را به صیغه جمع گفته‏اند این است که هر یک از این مسائل در چارچوب خود استقلال دارد، و علمی جدا شناخته می‏شوند، و غالبا ارتباط تنگاتنگی میان این مسائل وجود ندارد، لذا میان مسائل علوم قرآنی نوعا یک نظم طبیعی برقرار نیست تا رعایت ترتیب میان آن‏ها ضروری گردد، لذا هر مسأله جدا از مسائل دیگر قابل بحث و بررسی است.






    ☾✯◡✯☽.. علوم قرآنی از دیدگاه آیت الله معرفت ..☾✯◡✯☽
    باز ای موعود! بی تو جمعه ای دیگر گذشت.... کُشت ما را بی قراری! پس قرار ما چه شد؟

  2. #12
    كاربر ويژه
    **موعود** آواتار ها

    تاریخ عضویت : مهر 1389
    نوشته : 4,170      تشکر : 3,784
    6,469 در 2,374 پست تشکر شده
    وبلاگ : 1
    دریافت : 0      آپلود : 0
    **موعود** آنلاین نیست.

    پیش فرض







    اقسام علوم قرآن


    با توجه به این که علوم قرآن از زوایای گوناگون متنوع است، مفسران و دانشمندان علوم قرآن، تقسیمات زیر را ارائه نموده‏اند:



    تقسیم اول: علوم لفظی و معنوی
    علوم لفظی علومی است که درباره الفاظ قرآن بحث می‏کند مانند: علم تجوید، علم قرائت، فن رسم الخط قرآن، شمارش عدد سوره، آیه، کلمات و حروف قرآن. (بحث از تحریف ناپذیری قرآن و بحث از اعجاز نیز از زاویه‏ای در ردیف همین دسته قرار می‏گیرد).

    علوم معنوی علومی است که درباره معانی قرآن بحث می‏کند مانند: تنزیل و تأویل، ظاهر و باطن، محکم و متشابه، ناسخ و منسوخ، آیات الاحکام، و علم تفسیر قرآن.(9)

    براساس این تقسیم استاد به بخشی از مباحث علوم لفظی و بسیاری از مباحث علوم معنوی پرداخته است.




    ☾✯◡✯☽.. علوم قرآنی از دیدگاه آیت الله معرفت ..☾✯◡✯☽
    باز ای موعود! بی تو جمعه ای دیگر گذشت.... کُشت ما را بی قراری! پس قرار ما چه شد؟

  3. #13
    كاربر ويژه
    **موعود** آواتار ها

    تاریخ عضویت : مهر 1389
    نوشته : 4,170      تشکر : 3,784
    6,469 در 2,374 پست تشکر شده
    وبلاگ : 1
    دریافت : 0      آپلود : 0
    **موعود** آنلاین نیست.

    پیش فرض







    تقسیم دوم: علوم تاریخی، دستوری و تفسیری


    علوم تاریخی، علومی است که درباره سرگذشت قرآن کریم چون: نزول قرآن، نگارش و نویسندگان قرآن، مراحل تدوین و اعراب و اعجام قرآن سخن می‏گوید.

    علوم دستوری علومی است که درباره قرائت، تجوید، رسم الخط، و... بحث می‏کند.

    علوم تفسیری علومی است که درباره تفسیر، شیوه‏های تفسیری و مناهج آن گفتگو می‏کند.

    براساس این تقسیم استاد به همه‏ی علوم تاریخی و علوم دستوری پرداخته است. و درباره علوم تفسیری در بخش مستقل زیر عنوان تفسیر و مفسران به بحث نشسته است.



    ☾✯◡✯☽.. علوم قرآنی از دیدگاه آیت الله معرفت ..☾✯◡✯☽
    باز ای موعود! بی تو جمعه ای دیگر گذشت.... کُشت ما را بی قراری! پس قرار ما چه شد؟

  4. #14
    كاربر ويژه
    **موعود** آواتار ها

    تاریخ عضویت : مهر 1389
    نوشته : 4,170      تشکر : 3,784
    6,469 در 2,374 پست تشکر شده
    وبلاگ : 1
    دریافت : 0      آپلود : 0
    **موعود** آنلاین نیست.

    پیش فرض







    تقسیم سوم: علوم برون قرآنی و درون قرآنی


    منظور از علوم برون قرآنی علومی است که قطع نظر از علوم قرآن و بیرون از محتوای آن، وجود دارد، مثل ادبیات، تاریخ قرآن و امثال آن و مقصود از علوم درون قرآنی، دانش هائی است که از درون قرآن نشأت گرفته است، مثل مباحث اعجاز، تحریف، شناخت آیات و سوره‏ها، و تمام معارف قرآن.

    براساس این تقسیم استاد معرفت به بخشی از مباحث علوم برون قرآنی و بخشی از مباحث درون قرآنی پرداخته است.




    ☾✯◡✯☽.. علوم قرآنی از دیدگاه آیت الله معرفت ..☾✯◡✯☽
    باز ای موعود! بی تو جمعه ای دیگر گذشت.... کُشت ما را بی قراری! پس قرار ما چه شد؟

  5. #15
    كاربر ويژه
    **موعود** آواتار ها

    تاریخ عضویت : مهر 1389
    نوشته : 4,170      تشکر : 3,784
    6,469 در 2,374 پست تشکر شده
    وبلاگ : 1
    دریافت : 0      آپلود : 0
    **موعود** آنلاین نیست.

    پیش فرض







    تقسیم چهارم: علوم متصل، مرتبط و مستفاد


    در این تقسیم براساس میزان ارتباط علوم مختلف با قرآن کریم به شکل زیر مورد توجه قرار گرفته است:



    الف) علوم متصل به قرآن


    منظور از علوم متصل دانش هایی است که پیوند ناگسستنی با قرآن دارند به گونه‏ای که اگر به فرض قرآن نازل نمی‏شد این علوم نیز اصلاً پا به عرصه وجود نمی‏گذاشت. چراکه این‏ها در حقیقت زاییده خود قرآن کریم هستند، برخی از این علوم عبارتنداز: تاریخ قرآن شامل: کیفیت نزول قرآن، نگارش و رسم الخط قرآن، نویسندگان وحی، جمع و تألیف قرآن در عصر پیامبر صلی‏الله‏علیه‏و‏آله ، جمع و تألیف قرآن پس از رحلت پیامبر صلی‏الله‏علیه‏و‏آله ، قاریان و قرائت‏های گوناگون، ترتیب نزول و ترتیب مصحف، تقسیم بندی و اجزاء قرآن، اعجام و اعراب گذاری قرآن، تجوید و تلاوت قرآن، مفردات و معانی واژگان، وجوه و نظائر، غریب القرآن، زبان قرآن، شناخت آیات و اقسام آن، تناسب آیات و سور، احکام و تشابه، نسخ و تخصیص آیات قرآن، اسباب النزول، شناخت اسمی و وصفی قرآن، حدوث و قدم قرآن، ظهر و بطن، تحریف ناپذیری قرآن، اعجاز قرآن و تفسیر و تأویل قرآن.

    بر اساس این تقسیم استاد معرفت به غیر از تجوید و تلاوت، مفردات و وجوه و نظائر، شناخت اسمی و وصفی قرآن، حدوث و قدم، و زبان قرآن به همه مباحث پرداخته است.




    ☾✯◡✯☽.. علوم قرآنی از دیدگاه آیت الله معرفت ..☾✯◡✯☽
    باز ای موعود! بی تو جمعه ای دیگر گذشت.... کُشت ما را بی قراری! پس قرار ما چه شد؟

  6. #16
    كاربر ويژه
    **موعود** آواتار ها

    تاریخ عضویت : مهر 1389
    نوشته : 4,170      تشکر : 3,784
    6,469 در 2,374 پست تشکر شده
    وبلاگ : 1
    دریافت : 0      آپلود : 0
    **موعود** آنلاین نیست.

    پیش فرض







    ب) علوم مرتبط با قرآن


    مقصود از این گروه از دانش‏های قرآنی، علومی است که در فهم قرآن نقش اساسی دارند، اما زائیده خود قرآن نیستند زیرا پیش از نزول قرآن به عنوان بخشی از فرهنگ عرب در میان آن‏ها وجود داشته است.

    مهمترین دانش‏ها از این سلسله، ادبیات به معنی اعم است، که پایه اساسی در فهم الفاظ هر متن، از جمله قرآن می‏باشد.

    برخی از پژوهندگان علوم قرآنی در این باره می‏نویسند: علوم مرتبط به الفاظ قرآن، چهار نوع است: اعراب، نظم، تصریف و اعتبار.(10) منظور از اعراب، علم نحو است، مقصود از نظم، علم بلاغت است، مراد از تصریف، علم اشتقاق است و منظور از اعتبار، علم منطق می‏باشد. در خصوص دانش‏های مربوط به قرآن، علوم دیگری نیز دخالت دارند، که در مجموع عبارتند از: علم لغت یا دانش شناخت واژه‏ها، علم صرف یا دانش تغییر ساخت‏ها و شناخت جایگاه فردی واژه‏ها، علم نحو یا دانش شناخت جایگاه ترکیبی واژه‏ها و اعراب آن‏ها، فقه اللغه یا دانشی که از ارتباط لفظی و معنوی واژگان سخن می‏گوید، علم اشتقاق یا دانش ارتباط واژه‏ها و معانی آن‏ها با یکدیگر، علم اسالیب یا شناخت شیوه‏های کلامی که عبارت است از (علم معانی، دانشی که درباره لفظ، از جهت مطابقت با مقتضی حال گفتگو می‏کند، علم بیان، دانشی که از نحوه بیان یک معنی از راه‏های گوناگون بحث می‏کند، علم بدیع، دانشی که درباره زیبائی‏های کلام سخن می‏گوید)(11)، علم منطق ابزاری است که آدمی با به کار گرفتن آن، از خطای در فکر مصون می‏ماند(12)، علم منطق از این جهت در ردیف علوم لفظی قرار گرفته است، که درباره چگونگی چینش قضایا، که مقدمات قیاس می‏باشد، نیز بحث می‏کند.

    استاد معرفت از این نظر تنها به بحث وجوه و نظائر در کتاب علوم قرآنی(13)پرداخته و به هیچ یک از علوم دیگر اشاره‏ای ندارد، چرا که آن‏ها را جزء علوم قرآن نمی‏داند.






    ☾✯◡✯☽.. علوم قرآنی از دیدگاه آیت الله معرفت ..☾✯◡✯☽
    باز ای موعود! بی تو جمعه ای دیگر گذشت.... کُشت ما را بی قراری! پس قرار ما چه شد؟

  7. #17
    كاربر ويژه
    **موعود** آواتار ها

    تاریخ عضویت : مهر 1389
    نوشته : 4,170      تشکر : 3,784
    6,469 در 2,374 پست تشکر شده
    وبلاگ : 1
    دریافت : 0      آپلود : 0
    **موعود** آنلاین نیست.

    پیش فرض







    نقد


    استاد در بیان ضرورت پرداختن به علوم قرآن می‏نویسند: هر یک از مسائل علوم قرآنی در جای خود نقش مهمی در بهره‏گیری از محتوای قرآن ایفاء می‏کنند.(14)الی که تا این حد مورد توجه قرار نگرفته‏اند.


    ج) علوم مستفاد از قرآن


    در کنار این دو دسته از علوم، علوم دیگری نیز وجود دارد که به علوم مستفاد یا مستنبط از قرآن شهرت دارد. مراد از علوم مستفاد، دانش هایی است که قرآن کریم با نزول خود برای بشریت به ارمغان آورده است، و یا به تکمیل آن پرداخته است، و این نیست مگر به دلیل تربیتی و هدایتی بودن قرآن، و رسالت جامع و فراگیر آن. بدین معنی که هر آنچه مورد نیاز جامعه بشری بوده است، به اجمال یا تفصیل بدان پرداخته است. گاهی قالب بیان عقاید صحیح، گاهی با بیان اخلاقیات و گاهی نیز با تبیین احکام، و در مواردی با نقل تاریخ گذشتگان و جز آن.

    در مورد میزان و تعداد این علوم، که در حقیقت همان معارف قرآن هستند، دانشمندان علوم قرآن دیدگاه‏های مختلفی ارائه نموده‏اند، که افزون بر آنکه مربوط به موضوع مقاله نمی‏شود، در این مختصر جای نمی‏گیرد.






    ☾✯◡✯☽.. علوم قرآنی از دیدگاه آیت الله معرفت ..☾✯◡✯☽
    باز ای موعود! بی تو جمعه ای دیگر گذشت.... کُشت ما را بی قراری! پس قرار ما چه شد؟

  8. #18
    كاربر ويژه
    **موعود** آواتار ها

    تاریخ عضویت : مهر 1389
    نوشته : 4,170      تشکر : 3,784
    6,469 در 2,374 پست تشکر شده
    وبلاگ : 1
    دریافت : 0      آپلود : 0
    **موعود** آنلاین نیست.

    پیش فرض







    علوم قرآن در کلام عترت



    علوم قرآن، مانند بسیاری از علوم اسلامی ریشه در کلام معصومان علیهم‏السلام دارد، بدین معنی که این علوم مورد توجه آنان بوده، و به مناسبت هائی به برخی از اقسام آن نیز اشاره نموده‏اند: در باب تاریخ قرآن، قرائت و قراء، ظهر و بطن، شیوه تفسیر، منابع تفسیر و... روایات بسیاری از ناحیه اهل بیت علیهم‏السلام رسیده است که در جای خود مورد استناد و بررسی قرار می‏گیرد. اما در خصوص برخی از دانش‏های قرآنی می‏توان به موارد زیر اشاره کرد: درباره زبان قرآن، امام صادق علیه‏السلام می‏فرماید: نزل القرآن بایاک اعنی و اسمع یا جاره.(15) در مورد دانش مربوط به اسباب نزول، در کلام علی علیه‏السلام آمده است که فرمود: مانزلت فی القرآن، الا و قد علمت این نزلت؟ و فیمن نزلت؟ و فی ای شی‏ء نزلت؟ و فی سهل نزلت ام فی جبل.(16) در خصوص تقسیم بندی آیات قرآن کریم، روایتی از امام باقر علیه‏السلام بدان اشارت دارد که می‏فرماید: ان لکتاب اللّه‏ ظاهرا و باطنا، و معانی، ناسخا و منسوخا، و محکما و متشابها، و سننا و امثالاً، و فصلاً و وصلاً، و احرفا و تصریفا.(17) درباره علوم و معارف قرآنی، در روایتی از امام صادق علیه‏السلام می‏خوانیم که فرمود: ان من القرآن حلالاً، و منه حراما، و فیه نبأ من قبلکم، و فیه نبأ من بعدکم، و حکم ما بینکم.(18) درباره استفاده از مراتب قرآن امام سجاد علیه‏السلام می‏فرماید: کتاب اللّه‏ علی اربعة اشیاء: علی العبارة و الاشارة و اللطائف و الحقائق، فالعبارة للعوام، و الاشارة للخواص، و اللطائف للاولیاء و الحقائق للانبیاء.(19)

    پس می‏طلبد بزرگانی همچون استاد را که در این زمینه قلم بزنند و به سهم خود غبار مهجوریت از ساحت قرآن بزدایند.




    ☾✯◡✯☽.. علوم قرآنی از دیدگاه آیت الله معرفت ..☾✯◡✯☽
    باز ای موعود! بی تو جمعه ای دیگر گذشت.... کُشت ما را بی قراری! پس قرار ما چه شد؟

  9. #19
    كاربر ويژه
    **موعود** آواتار ها

    تاریخ عضویت : مهر 1389
    نوشته : 4,170      تشکر : 3,784
    6,469 در 2,374 پست تشکر شده
    وبلاگ : 1
    دریافت : 0      آپلود : 0
    **موعود** آنلاین نیست.

    پیش فرض







    شیوه بحث در مباحث علوم قرآنی


    دانشمندان علوم قرآن، در این مقوله سخنی نگفته‏اند، اما می‏توان از نحوه ارائه مباحث آن‏ها به نوعی، در نگرش کلی آنان به شیوه بررسی هایشان در علوم قرآن پی برد. آیت اللّه‏ خوئی علوم قرآن را در اثر ارزشمند «البیان فی تفسیر القرآن» را به شیوه علم اصول الفقه بررسی کرده‏اند.(20)

    اما استاد معرفت در کتاب «التمهید فی علوم القرآن» و دیگر آثار خود، علوم قرآن را به سبک بررسی‏های تاریخی مورد کاوش قرار داده است.




    ☾✯◡✯☽.. علوم قرآنی از دیدگاه آیت الله معرفت ..☾✯◡✯☽
    باز ای موعود! بی تو جمعه ای دیگر گذشت.... کُشت ما را بی قراری! پس قرار ما چه شد؟

  10. #20
    كاربر ويژه
    **موعود** آواتار ها

    تاریخ عضویت : مهر 1389
    نوشته : 4,170      تشکر : 3,784
    6,469 در 2,374 پست تشکر شده
    وبلاگ : 1
    دریافت : 0      آپلود : 0
    **موعود** آنلاین نیست.

    پیش فرض







    ماهیت علوم قرآن


    ولی هیچ کدام نمی‏تواند بیانگر ماهیت علوم قرآن باشد، چرا که علوم قرآن، حتی به معنای خاص آن، در اساس متنوع، و دارای چیستی‏های مختلف است، و طبعا همه آن‏ها نمی‏تواند یک ماهیت داشته باشد، و در حقیقت علوم قرآن مجموعه‏ای است از علوم عقلی و نقلی.

    دانش‏های صرف، نحو، لغت و بلاغت جنبه نقلی دارند. مباحث تاریخ قرآن، شناخت آیات، اسباب النزول و تفسیر روائی نیز نقلی است. مباحث ضرورت وحی، تحریف ناپذیری، اعجاز و تفسیر قرآن، آمیزه‏ای از عقل و نقل است. مباحث مربوط به علم کلام، در بخش توحید، و بسیاری از مباحث علم اصول الفقه عقلی است.
    علوم مستفاد از قرآن، از مقوله همان علمی است، که از قرآن استنتاج شده است.

    بنابراین در هر یک از مباحث قرآنی می‏بایست، شیوه خاص آن دانش را پی گرفت، تا دچار سردرگمی و اشتباه نشویم.







    ☾✯◡✯☽.. علوم قرآنی از دیدگاه آیت الله معرفت ..☾✯◡✯☽
    باز ای موعود! بی تو جمعه ای دیگر گذشت.... کُشت ما را بی قراری! پس قرار ما چه شد؟

صفحه 2 از 3 نخستنخست 123 آخرینآخرین

اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کلمات کلیدی این موضوع

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •