امام، صاحب قلب سلیم
به جرأت می توان گفت: امام خميني(س)، اين بزرگ مرد تاريخ معاصر، در پرتو عمل به رهنمودهاي قرآن و سنت، و تزكيه و تهذيب نفس به مقصد متعالي قرآن كريم بار يافت و ابراهیم-وار در طریق توحید به مبارزه با بت های پوشالی دوران پرداخت و با «قلب سليم» و بصيرت سرشار از يقين خود پرده هاي پندار را دريد و حجاب های ظلمانی و نورانی را یکی پس دیگری خرق نمود و با انقطاع از ما سوي الله به لقاي محبوب ازلي نايل آمد و روح مطهرش متصل به معدن عظمت رحمانی و معلق به عزّ قدس الهی گردید.
بارها این فراز از مناجات شعبانیه را از زبان مبارک حضرت امام شنیدیم که: «الهی هب لی کمال الانقطاع الیک و انر ابصار قلوبنا بضیاء نظرها الیک حتی تخرق ابصار القلوب حجب النور فتصل الی معدن العظمه و تصیر ارواحنا معلقه بعز قدسک؛29 خدایا! کمال بریدن به سوی خودت را به من ببخش و دیده دل های ما را به تابش نظرش به سوی خود روشن نما تا دیده های دل، پرده-های نور را پاره کند و به سرچشمه عظمت و بزرگواری برسد و ارواح ما به مقام عزّ قدست آویزان گردد.»
روح خدا، خمینی کبیر(س)، در توضیح این دعا، کمال انقطاع و گسستن از غیر خدا را که همان مفهوم «قلب سلیم» است، هدیه ای از جانب حق برای اولیای الهی معرفی نموده و فرموده است: «این کمال انقطاع، خروج از منزل خود و خودی و هر چه و هر کس و پیوستن به او است و گسستن از غیر و این هبه ای الهی است به اولیای خلّص پس از صعق30 حاصل از جلال که دنبال گوشه چشم نشان دادن او است ... نجوای سرّی حق با بنده خاص خود صورت نگیرد، مگر پس از صعق اندکاک جبل هستی خود.»31
و به راستی که امام خود مصداق بارز این مناجات گردید که با صعق کامل «انتظار فرج از نیمه خرداد» می کشید و سوار بر براق عشق و یقین، معنابخش آیت «اذ جاء ربه بقلب سلیم»32 شد و «با دلی آرام و قلبی مطمئن و روحی شاد و ضمیری امیدوار به فضل خدا» از ملت سرافراز ایران اسلامی خداحافظی کرد و چون رودی شفاف و زلال به سوی دریای آرام بخش ابدیت رهسپار گشت و به حق «روح خدا به خدا پیوست.»
همان روح خدايي كه عارفانه در نيمه خرداد 42 رايت قيام حماسي خويش را برافراشته بود، در نيمه خرداد 68 نیز عاشقانه به ملكوت اعلي پر كشيد و در طول حیات پربار خود با نفس مطمئنه زيست تا راضي و مرضي به لقاي پروردگارش نايل شود. او مردانه ايستاد تا ظالمان را به خاك مذلت بكشاند و درس چگونه زيستن داد تا رسم جاودانگي را در همه تاريخ تداوم بخشد.
«و سلام عليه يوم ولد و يوم يموت و يوم يبعث حياً؛33 و سلام بر او، روزى كه زاده شد و روزى كه مىميرد و روزى كه زنده برانگيخته مىشود».
پی نوشت ها:
1. الكافي، محمد بن يعقوب كليني، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1365ش، ج 2، ص 16، ح 5.
2. آداب الصلوة، امام خميني(س)، تهران، مؤسسه تنظيم و نشر آثار امام خميني(س)، دوازدهم، 1384ش، ص 203.
3. همچون: نحل / 44؛ اعراف / 176؛ آل عمران / 190.
4. مانند روایت رسول اکرم(ص): «ویل لمن قرأها و لم یتفکر فیها؛ وای بر کسی که آن (آیه 190 سوره آل عمران) را بخواند و در آن نیندیشد.» (نور الثقلین، شیخ عبد علی بن جمعه عروسی حویزی، تصحیح و تعلیق سید هاشم رسولی محلاتی، قم، مطبعه الحکمه، بی تا، ج 1، ص 350.)
5. همان، ص 205.
6. هود / 56: «به درستي كه پروردگار من بر راه راست است.»
7. آداب الصلوة، صص 203 - 204.
8. شعراء / 88 – 89.
9. كليات سعدي، به اهتمام محمد علي فروغي، تهران، انتشارات امير كبير، پنجم، 1365ش، ص798، مواعظ، ش39.
10. وسائل الشیعه، شیخ حر عاملی، قم، مؤسسه آل البیت(ع)، 1409ق، ج1، ص60، ح127.
11. مستدرك الوسائل، محدث نوری، قم، مؤسسه آل البیت(ع)، 1408ق، ج1، ص113، ح11.
12. شرح حديث جنود عقل و جهل، امام خميني(س)، تهران، مؤسسه تنظيم و نشر آثار امام خميني(س)، دوم، 1377ش، ص 406؛ همچنين ر. ك: شرح چهل حديث، تهران، مؤسسه تنظيم و نشر آثار امام خميني(س)، بيست و پنجم، 1381، ص327.
13. صافات / 83 - 85.
14. كه در واقع بر اساس روایات آذر عمويش بوده است. ر. ک: تفسیر نمونه، ذیل آیه.
15. تفسير نمونه، ناصر مكارم شيرازي، تهران، دار الكتب الاسلامية، نوزدهم، 1379ش، ج19، ص97.
16. تحف العقول، حسن بن شعبه حرانی، قم، انتشارات جامعه مدرسین، 1404ق، ص286.
17. غرر الحکم و درر الکلم، عبد الواحد آمدی، قم، دفتر تبلیغات اسلامی، اول، 1366ش، ح4112.
18. مائده / 13.
19. مائده / 41.
20. بقره / 6.
21. توبه / 45.
22. تحریم / 4.
23. فتح / 26.
24. بقره / 283.
25. توبه / 87.
26. بحار الانوار، محمد باقر مجلسي، بیروت، مؤسسه الوفاء، 1404ق، ج70، ص25، ح 27.
27. کلیات مثنوی معنوی، جلال الدین مولوی، تهران، انتشارات جاویدان، سوم، 1354ش، دفتر دوم، ص333.
28. همان، ص 56، ح 26.
29. اقبال الاعمال، سید بن طاووس، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1367ش، ص687.
30. صعق: بی هوشی ناشی از صدای شدید رعد. در اصطلاح، فناء در حق در مقام تجلی ذاتی است که فرمود: «و خرّ موسی صعقا؛ و موسی بی هوش بر زمین افتاد.» ر. ک: فرهنگ اصطلاحات و تعبیرات عرفانی، سید جعفر سجادی، تهران، کتابخانه طهوری، چهارم، 1378ش.
31. صحیفه امام، تهران، ، مؤسسه تنظيم و نشر آثار امام خميني(س)، چهارم، 1386ش، ج18، ص444، نامه به خانم فاطمه طباطبایی.
32. صافات / 84.
33. سوره مريم، آيه 15.
نقل قول
