ღ•*♥*•ღ آئین دوست یابی ღ•*♥*•ღ

[فاطمی*خادمه یوسف زهرا(س)*]

6- كم توقعى و مشورت

بزرگوارى و كم توقعى، خصلت آزادمردان و ايجاد زحمت و مشقت براى ديگران از صفات انسانهاى حقير و كم ظرفيت است.

داشتن توقعات بيش از حد و تكلّف آميز از دوستان باعث كاهش درجة دوستى و كم كم از دست رفتن و گسيختن آن مى شود. چه بسيار پيوندهاى زناشويى و دوستى هايى كه بر اثر توقّعات بى مورد به فروپاشى انجاميده است. چنانكه در حديث آمده است:

شَرُّ الْإِخْوانِ مَنْ تَكَلَّفَ لَه. (116)
بدترين دوستان كسانى هستند كه موجب زحمت و مشقت شوند.

همان گونه كه يك دوست مىبايد با تعهد كامل به حقوق دوستى و با روحية ايثارگرى نسبت به دوست خود رفتار كند، از طرف مقابل نيز دوست وظيفه دارد ضمن حفظ مراتب وفادارى، از توقعات بى مورد بپرهيزد و اسباب زحمت و مشقّت ديگران را فراهم نسازد. يعنى اين يك قرارداد دوطرفه است و قوام آن نيز به هر دو طرف بستگى دارد.

قرآن كريم مى فرمايد:

«قُلْ ما أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ وَ ما أَنَا مِنَ الْمُتَكَلِّفِينَ». (117)
اى پيامبر به مردم بگو، من براى دعوتِ نبوت هيچ پاداشى از شما نمى طلبم و من از متكلّفان نيستم.

احاديث ما، بدترين دوستان را كسانى مى داند كه زحمت و مشقت براى دوستان خود فراهم مى كنند.

امام على (عليه السلام) فرمود:

شَرُّ الْأصْدِقاءِ مَنْ تَكَلَّفَ لَكَ وَ مَنْ أحْوَجَكَ إِلى مُداراةٍ وَ ألْجَأكَ اِلَى اعْتِذارٍ.
بدترين دوستان كسى است كه تو را به زحمت و مشقت افكنَد و تو را به مدارا نيازمند سازد و به عذرخواهى كشانَد.

قال النبى (صلّى الله عليه وآله وسلّم):

نَحْنُ مَعاشِرَ الْأنْبياءِ وَ الْأوْلِياءِ بُرَءاءٌ مِنَ التَّكَلُّفِ. (118)
ما جمع پيامبران و پرهيزكاران از تكلّف بيزاريم.

متأسفانه عده اى در دوستى آنچنان هستند كه از ابراز هرگونه توقع و انتظارى از دوستان خود ابا ندارند تا حدّى كه دوست را از دوستى خسته مىكنند. اين شيوه برخلاف سيرة اهل بيت (عليهم السلام) و مغاير با روش دوستان راستين است. ما اين مطلب را در مكتب انسان ساز ائمة هدى (عليهم السلام) به بهترين وجه درمىيابيم كه مؤمن و دوست كامل اينچنين است كه دوستى براى او مايه آرامش روح و جسم است؛ چنانكه در حديث آمده:

أحْسِنْ مُصاحَبَةَ مَنْ صاحَبَكَ تَكُنْ مُؤْمِن. (119)
مؤمن آنچنان است كه با همنشين و رفيق خود خوش رفتار است.

سود دنيا و دين اگر خواهى
مايه هردوشان نكوكاريست

راحت بندگانِ حق جستن
عين تقوا و زهد و دينداريست

گر درِ خُلد را كليدى هست
بيشْ بخشيدن و كم آزاريست