دانستنی هایی درباره نبی رحمت (ص) و رحلت جانگدازش

[نرگس منتظر]

صلوات، برطرف كننده نياز
پيامبر اعظم صلى‏الله‏عليه‏و‏آله وسلم مى‏فرمايند:
«صلوات فرستادن شما بر من، باعث روا شدن نيازهايتان است.
در اين صورت، خدا را از شما راضى مى‏گرداند و اعمالتان را پاكيزه مى‏كند.» امام صادق عليه‏السلام روش خواستن حاجت را اين‏گونه شرح مى‏دهد: «هرگاه اراده كرديد چيزى از نيازمندى‏هاى دنيا را از خداوند سبحان بخواهيد، ابتدا بايد خدا را بستاييد و سپس بر محمد و آل محمد صلوات بفرستيد.
آن‏گاه حاجت خود را از خداوند كريم درخواست كنيد.» نيز از آن حضرت است كه: مردى وارد مسجد شد و پس از به‏جا آوردن نماز، دست به سوى درگاه خدا بلند كرد و نيازهاى خود را طلبيد. پيامبر اكرم صلى ‏الله‏عليه‏ و‏آله وسلم كه در مسجد حضور داشت، با مشاهده اين وضع فرمودند: اين بنده در خواسته خود از خدا تعجيل كرد.
سپس شخص ديگرى آمد و دو ركعت نماز گزارد و ثناى خدا را به‏جا آورد.
آن‏گاه بر محمد و آل محمد صلى ‏الله‏ عليه ‏و‏آله وسلم صلوات فرستاد و خدمت حضرت رسيد.
رسول خدا صلى‏ الله ‏عليه ‏و‏آله وسلم به او فرمودند: «دعايت در آستانه اجابت است».

[نرگس منتظر]

برطرف شدن فقر با صلوات
فرستادن صلوات، توان‏گرى مى‏آورد و فقر را از انسان مى‏زدايد.
گويند: فقيرى در حال تنگ‏دستى پيامبر را در خواب ديد. حضرت به او فرمودند: اگر مى‏خواهى بى‏نياز شوى و خداوند براى تو از آسمان روزى برساند، بر من صلوات بفرست. پس از اين خواب، آن مرد شروع به فرستادن صلوات كرد.
چند روزى نگذشته بود كه در راه عبور از خرابه‏اى، پايش به خشتى خورد و هنگامى كه خشت كنار رفت، ناگهان چشمش به گنجى از طلا افتاد، ولى با خود گفت: پيامبر فرموده كه خدا از آسمان برايم روزى خواهد فرستاد. از اين رو، به آن دست نَزَد و به خانه رفت. در خانه جريان را براى همسرش تعريف مى‏كرد كه به طور اتفاقى مرد يهودى‏اى كه همسايه آنها بود، صداى او را از پشت بام شنيد و از محل گنج آگاه شد.
يهودى، غلام خود را صدا كرد و سراغ گنج رفتند. وقتى به آن محل رسيدند، به غير از چند مار و عقرب چيزى ديگر نديدند. يهودى مار و عقرب‏ها را جمع كرد و به قصد انتقام از دروغ‏پردازى آن مردم مسلمان، آنها را به خانه آورد و از سوراخ پشت‏بام به خانه مرد مسلمان ريخت.
همه مار و عقرب‏ها دوباره به طلا تبديل شدند و آن مرد فقير مسلمان به آرزوى خود رسيد و خدا از آسمان برايش روزى فرستاد. يهودى از شدت شگفتى فرياد زد: اين چه سرّى است كه كوزه پيش من پر از مار و عقرب بود و نزد شما پر از دينار؟
آن مرد مسلمان گفت: پيامبر اكرم صلى‏الله‏عليه‏و‏آله وسلم به من فرمودند: اگر مى‏خواهى بى‏نياز شوى، بر من صلوات بفرست. در اين هنگام مرد يهودى اسلام آورد و مسلمان شد.

اگر از آفت دوران شكسته‏حال شوى
امان طلب ز جناب مقدس نبوى
و گر سهام حوادث تو را نشانه كند
پناه بر به حصار درود مصطفوى

[نرگس منتظر]

استجابت دعا با صلوات
دعا براى رسيدن به مرحله استجابت، نيازمند صلوات است.
امام صادق عليه‏السلام مى‏فرمايند: «هر كس، اگر حاجتى داشته باشد، بايد اول بر محمد و آل محمد صلوات بفرستد، سپس حاجت خود را بخواهد و در پايان دعا نيز صلوات بفرستد؛ زيرا حق تعالى، كريم‏تر از آن است كه دو طرف دعا را قبول كند و وسط دعا را نپذيرد.
صلوات بر محمد و آل محمد صلى ‏الله ‏عليه ‏و‏آله وسلم، حجاب‏ها را برطرف مى‏كند.» بيان ديگر ايشان چنين بر جان‏ها مى‏نشيند:
«هميشه ميان دعا و مستجاب شدنش، حجابى مى‏آيد و مانع مى‏شود، و تا بر محمد صلى‏الله‏عليه‏و‏آله وسلم صلوات فرستاده نشود، آن حجاب برطرف نمى‏گردد».

بى ‏بدرقه درود او هيچ دعا
البته به منزل اجابت نرسد

ارتباط پيامبران پيشين با صلوات
صلوات، مهريه حوّا بوده است.
در أمالى شيخ صدوق آمده است كه حضرت آدم عليه‏السلام ده بار بر پيامبر صلوات فرستاد تا خداوند حوا را به ازدواج او درآورد.
امام هادى عليه‏السلام به عبدالعظيم حسنى فرمودند: حق تعالى ابراهيم را خليل خود گردانيد به دليل آنكه بسيار بر محمد و آل او صلوات مى‏فرستاد.
خداوند به موسى عليه‏السلام وحى كرد: اى موسى!
آيا مى‏خواهى من به تو، از كلامت به تو، از نگاهت به چشم تو، از روحت به بدن تو و از انديشه‏ات به دل تو نزديك‏تر باشم؟
موسى عليه‏السلام عرض كرد: آرى. خطاب رسيد:
اكنون كه جوياى اين سعادت هستى، بر حبيب من، محمد مصطفى صلى‏ الله‏عليه‏ و‏آله وسلم صلوات بفرست؛ زيرا صلوات بر او، رحمت و نور است.

[نرگس منتظر]

صلوات و رنج شيطان
روزى پيامبر اكرم صلى ‏الله‏ عليه ‏و‏آله وسلماز راهى عبور مى‏كرد. شيطان را ديد كه خيلى ضعيف و لاغر شده است.
از او پرسيد: چرا به اين روز افتاده‏اى؟ گفت: اى رسول خدا! از دست امت تو رنج مى‏برم. پيامبر فرمودند: مگر امت من با تو چه كرده‏اند؟ گفت: امت شما شش ويژگى دارند كه من طاقت ديدن آنها را ندارم: اول آنكه هر وقت به هم مى‏رسند، سلام مى‏كنند؛ دوم اينكه با هم مصافحه مى‏كنند؛ سوم آنكه هر كارى مى‏خواهند انجام دهند، ان شاءالله مى‏گويند؛ چهارم از گناهان استغفار مى‏كنند؛ پنجم تا نام شما را مى‏شنوند، صلوات مى‏فرستند و ششم آنكه ابتداى هر كار بسم الله الرحمن الرحيم مى‏گويند.

معرفى منابعى براى پژوهش درباره صلوات
1. سيدمحمدتقى مقدم، شرح صلوات و فوايد و خواص آن، چاپ مشهد.
2. سيد حسن رضوى قمى، درود محمدى صلى‏الله‏عليه‏و‏آله وسلم، چاپ 1385 قمرى.
3. سيد محمد بن زين العابدين رضوى، متخلص به فنائى، صلوات و فضايل آن، چاپ اصفهان.
4. على درى اصفهانى، حكايت‏هاى شنيدنى از فضايل و آثار صلوات بر محمد و آل محمد صلى‏الله‏عليه‏و‏آله وسلم، انتشارات نبوغ.
5. على ميرخلف زاده، داستان‏هايى از صلوات بر محمد و آل محمد صلى‏الله‏عليه‏و‏آله وسلم، انتشارات مهدى‏يار.
6. اميرحسين خادمى آملى، ختم صلوات، انتشارات مدين.
7. احمد بن محمد الحسينى اردكانى، شرح و فضايل صلوات، انتشارات ميقات.
در روايتى مى‏خوانيم: «فرداى قيامت در ترازوى عدل الهى، چيزى سنگين‏تر از ذكر صلوات بر محمدو آل محمد صلى‏الله‏عليه‏و‏آله وسلم نيست».

[نرگس منتظر]

محو شدن گناهان با صلوات

امام رضا عليه‏ السلام مى‏فرمايند: «كسى كه نمى‏تواند با چيزى گناهانش را پاك كند، پس بر محمد و آل محمد صلى ‏الله‏عليه‏ و‏آله وسلم زياد صلوات بفرستد؛ زيرا صلوات، گناهان را نابود مى‏سازد.» امام على عليه‏السلام هم فرموده اند:
«صلوات فرستادن بر پيامبر اعظم صلى‏ الله ‏عليه‏ و‏آله وسلم در محو كردن گناهان، از فرونشانيدن آب بر آتش، شديدتر است».
در تاريخ آمده است: زنى، پسر نابينا و ناشنوايى داشت. روزى خدمت پيامبر اعظم صلى‏الله‏عليه‏و‏آله وسلم رسيد و درخواست كرد بچه او را شفا دهد. حضرت فرمودند: اى زن! اگر مى‏خواهى شفا يابد، بر من صلوات بفرست.
آن زن برخاست و در مسير خانه، هر گامى برمى‏داشت، يك صلوات مى‏فرستاد. هنگامى كه به خانه رسيد، فرزند خود را سالم ديد.
پس خدمت پيامبر بازگشت و موضوع شفا يافتن فرزندش را به آن حضرت عرض كرد.
حاضران در مجلس، شادمان گشتند. آن‏گاه جبرئيل نازل شد و عرض كرد: خداوند مى‏فرمايند: همان‏گونه كه او را به بركت صلوات شفا دادم، در روز قيامت، گناهان امت تو را نيز به بركت صلوات مى‏آمرزم.

سر خيل رُسُل، شافع روز عَرَصات
بنمود به امت از كَرَم راه نجات
فرمود خدا جمله گناهش بخشد
هر كس كه براى من فرستد صلوات

گوشه‏ای از فضایل رسول خدا صلی‏الله‏علیه‏و‏آله‏وس� �م

گوهر حُسن

زمین عربستان، آشنای گام‏های مردی است از جنس آسمان که در نگاهش ملکوت موج می‏زد و آیینش مهرورزی بود.
اَبَرمردی که خُلق نیکویش مایه مباهات خدای سبحان و سریر شوکتش بر قلب‏های امتش استوار بود.
خلیفة اللهی که کلیددار خزائن الهی و باب رحمت خدا بر زمین بود.
پیامبری از جنس مردم که آسمانه نگاهش عرشی بود، ولی بر روی زمین بین بردگان غذا می‏خورد.
آری، او رسول عدالت بود و برپا کننده داد که دنیا را توشه خویش نساخت، بلکه بدان غبار غمی از چهره مظلوم زدود.

[نرگس منتظر]

سیمای پیامبر خدا صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم

چهره حضرت رسول خدا صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم همچون ماه شب چهارده می‏درخشید و همیشه لبخند بر لبانش جاری بود.
با این همه، اندوهی همیشگی همچون هاله ماه به دور چهره فروزانش می‏چرخید. رنگ چهره آن حضرت سفید متمایل به سرخی بود.
چشمان نافذ ایشان درشت و سیاه بود و ریش مبارکش انبوه بود.
حضرت، پیشانی گشاده‏ای داشت. دندان‏های ایشان سفید و برّاق و اندامشان قوی و خوش‏نما بود.
در هنگام راه رفتن گویی از بلندی به طرف پایین حرکت می‏کرد.
هرگاه دستان مبارکش را به چیزی می‏کشید یا با کسی دست می‏داد، بوی خوش دستش تا مدتی به مشام می‏رسید.
کانون رحمت

خداوند متعالی، رسول گرامی اسلام را رحمتی فراگیر معرفی کرده و خطاب به آن حضرت فرموده است: «تو را نفرستادیم جز آن که می‏خواستیم رحمتی به مردم جهان ارزانی داریم». رسول خدا مظهر رحمت و محبت الهی بود و خود می‏فرمودند:
«من به عنوان رحمتی فراگیر برانگیخته شده‏ام».
سیره رفتاری آن‏حضرت نیز بر پایه همین محبت بنا شده بود و ایشان با مردم به مهربانی و دل‏سوزی رفتار می‏کرد.
خداوند در قرآن کریم، به بهترین شیوه، سیره رفتاری آن حضرت را توصیف کرده و فرموده است: «به موجب لطف و رحمت الهی بر ایشان نرم‏دل شدی که اگر تندخوی و سخت دل بودی، از پیرامونت پراکنده می‏شدند».
نیز فرمودند:
«هر آینه پیامبری از خود شما به سویتان آمد که رنج‏های شما بر او سخت است و بر هدایت شما اصرار دارد و در مورد مؤمنان رئوف و مهربان است».
پیامبری که روز فتح مکه را که بر جان و مال کافران تسلط کامل داشت، روز رحمت نامید و فرمودند: «امروز، روز رحمت و مهربانی است».

[نرگس منتظر]

پدری مهربان

پیامبر اکرم صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم در انجام رسالت خویش و هدایت مردم از هیچ کوششی فروگذار نبود و در این راه، رنج‏های فراوانی به جان خرید؛ گرسنگی‏ها و تشنگی‏ها، سفر در بیابان‏های طولانی و سوزان، سرزنش‏ها و آزارها، زخم‏ها و جراحت‏ها نمونه بسیار کوچکی از این بلاها به شمار می‏آید.
البته اینها، کوچک‏ترین خللی در روح بزرگ و هدف والای ایشان وارد نساخت.
ایشان همواره امت خویش را همچون فرزندان و پاره‏های تن خود می‏دانست و برای سعادت و نجات آنها از هلاکت و تباهی، خویش را سخت می‏آزرد و پدرانه به ایشان مهر می‏ورزید.
به همین دلیل، خداوند که تأسّف و دل‏سوزی پیامبر را بر کافران و منکران حق مشاهده کرد، وحی فرو فرستاد که: «گویی می‏خواهی جان خود را از شدت غم و اندوهِ اینکه آنها ایمان نمی‏آورند از دست دهی».
بردباری پیامبر اکرم صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم

پیامبر اکرم صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم در مسیر رسالت خویش، با رنج‏های بسیاری روبه‏رو بود. در این میان، کفار قریش برای منصرف ساختن پیامبر از دعوت الهی خویش، از هیچ کاری فروگذار نمی‏کردند؛ به نحوی که با آغاز دعوت آشکار پیامبر، آن حضرت را تحت بدترین فشارهای روانی قرار دادند؛ او را مسخره می‏کردند و کودکان و غلامان خود را برای آزار آن حضرت گسیل می‏داشتند تا بدیشان سنگ بیندازند و بدنش را مجروح سازند.
آنها اهانت‏ها و بی‏ادبی‏هایشان را تا جایی رساندند که در حال سجده، شکنبه شتری را بر سر آن حضرت انداختند.
پیامبر اکرم صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم تمام این صحنه‏ها و آزارها را می‏دید، ولی نفرین نمی‏کرد و می‏فرمودند:
«خدایا! قوم مرا هدایت کن؛ زیرا آنها آگاه نیستند». همین شکیبایی ایشان، موجب گردید که مردمان، گروه گروه به دین او بگروند.

[نرگس منتظر]

بندگی پیامبر اکرم صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم

شبی حضرت رسول صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم در خانه ام‏سلمه بود. نیمه‏های شب، ام سلمه از خواب بیدار شد و پیامبر را در بسترش نیافت. ناگاه متوجه گردید که پیامبر در گوشه اتاق مشغول عبادت است. ایشان دست به دعا برداشته، می‏گرید و می‏گوید: «خدایا! مرا به بدی‏هایی که از آنها رهانیده‏ای برنگردان. خدایا! مرا دشمن شاد نفرما. خدایا! مرا یک لحظه و یک چشم به هم زدن به خود وامگذار».
ام سلمه پس از شنیدن این سخنان، بی‏اختیار شروع به گریستن کرد.
چون حضرت رسول صدای او را شنید فرمودند: ام‏سلمه! برای چه می‏گریی؟ گفت: یا رسول اللّه‏! چرا نگریم در حالی که شما با آن جایگاه و منزلتی که نزد خدا داری، چنین می‏گویی و می‏گریی؟ حضرت فرمودند: «ای ام سلمه! چگونه ایمن باشم که خداوند متعالی حضرت یونس را به قدر چشم به هم زدنی به خود واگذاشت؛ آمد بر سرش آنچه آمد».
جلوه‏های رفتاری پیامبراعظم صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم

آداب مجلسی پیامبر صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم

حضرت رسول صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم در هیچ مجلسی جز با یاد خدا نمی‏نشست و از آن برنمی‏خاست. ایشان در مجالس عمومی جای ویژه‏ای برای خود در نظر نمی‏گرفت. هنگامی که داخل مجلسی می‏شد، در هرجا که خالی بود می‏نشست و مردم را نیز به این کار امر می‏فرمود.
با جملات کوتاه و پرمعنا سخن می‏گفت و هیچ گاه سخن دیگری را قطع نمی‏کرد و با کسی مجادله نمی‏نمود.
آن گاه که در برابر مخاطب قرار می‏گرفت، به رسم جباران به گوشه چشم به او نمی‏نگریست. معاشرت او در اجتماع چنان ساده و بی‏پیرایه بود که اگر در میان جمعی می‏نشست، شناخته نمی‏شد.
مجلس پیامبر، مجلس بردباری، حیا و رازداری بود؛ به نحوی که در حضور ایشان از کسی بَد گفته نمی‏شد و اگر از کسی خطایی سر می‏زد نقل نمی‏گردید. حضرت، به یاران خود بسیار احترام می‏کرد، پاهای خود را بین آنها دراز نمی‏نمود و وقتی مکان مجلسی تنگ می‏شد، برای اصحاب خود جا باز می‏کرد.

[نرگس منتظر]

هم‏نشینی با مردم

پیامبر با مردم انس می‏گرفت و بزرگ هر قومی را گرامی می‏داشت و می‏فرمودند: «هرگاه بزرگ قومی نزد شما آمد، او را احترام کنید».
نیازمندان را بهترین دوست خود می‏شمرد و هرگز فقیری را تحقیر نمی‏کرد.
با آنها می‏نشست و از بیمارانشان عیادت می‏کرد و به تشییع جنازه‏های آنها می‏رفت.
دعوت همگان را می‏پذیرفت و هدیه آنها را، هرچند کم ارزش قبول می‏کرد.
در خوراک و پوشاک با بردگان و کنیزانش امتیازی نداشت و هرگز آزارش به کسی نمی‏رسید.
هرگاه در نماز بود و شخصی نزد او می‏آمد و می‏نشست، نمازش را کوتاه می‏کرد تا حاجت او را جویا شود و در روا کردن آن بکوشد.
گاه می‏شد که خدمتکاران مدینه، ظرف‏هایی از آب را بعد از نماز صبح به حضور پیامبر می‏آوردند تا آن را متبرک سازد و چه بسا صبح‏های سردی که حضرت دست خود را داخل آب سرد می‏نمود و اظهار هیچ‏گونه نارضایتی نمی‏کرد.

اخلاق پیامبراعظم صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم

حضرت رسول صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم با مردم با خوشرویی برخورد می‏کرد و همیشه لبخند بر لبانش جاری بود.
در سلام کردن بر همگان پیشی می‏جست.
به روش متکبّران راه نمی‏رفت. در معاشرت با دیگران بسیار مهربان و جذاب بود و با هر شخصی چنان رفتار می‏کرد که می‏پنداشت گرامی‏ترین خلق نزد اوست.
اگر با شخصی دست می‏داد، دستش را نمی‏کشید تا آن مرد دستش را بکشد.
هنگام سخن گفتن ترشرو نبود و کلمات خشن و ناهنجار به کار نمی‏برد.
پیامبر هرگاه فردی از یارانش را غمگین می‏یافت، او را با مِزاح و شوخی خرسند می‏ساخت و می‏فرمودند: «خداوند کسی را که در روی برادرش چهره درهم کشد، دشمن می‏دارد». همچنین از ایشان روایت است که:
«محبوب‏ترین و نزدیک‏ترین شما به من در روز قیامت خوش اخلاق‏ترینتان است».

[نرگس منتظر]

مهربانی با مردم

حضرت رسول صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم به بندگان خدا، مهربان بود و می‏فرمودند: «خدای متعالی مهربان است و مهربانی را دوست دارد». سیره‏نویسان پیامبر را این‏گونه توصیف کرده‏اند که: «پیامبر قلبی رقیق داشت و به همه مسلمانان مهر می‏ورزید».
از حضرت علی علیه‏السلام در وصف پیامبر نقل است که: «پیامبر صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم ، نرم‏خوترینِ مردمان بود».
در این‏باره انس بن مالک می‏گوید: من در حضور پیامبر بودم که ناگاه مردی اعرابی آمد و عبای آن حضرت را که حاشیه‏ای ضخیم داشت محکم کشید، به نحوی که گردن آن حضرت خراشید. سپس گستاخانه گفت: از مال خدا که در نزد توست به من دِه.
پیامبر اندکی سکوت کرد و گفت: مال، مالِ خداست و من بنده خدا هستم. آن‏گاه فرمودند: ای اعرابی این آسیبی را که به من رساندی به تو برسانم؟ اعرابی گفت: نه. پیامبر فرمودند: چرا؟ اعرابی گفت: زیرا تو بدی را با بدی پاسخ نمی‏دهی. پیامبر از سخن او خندید و او را مالی چند بخشید.

کمک به دیگران

پیامبر اسلام صلی‏الله‏علیه‏و‏آله وسلم در همه سختی‏ها پا به پای دیگر مسلمانان شرکت داشت و چون دیگران، بخشی از بار مشکلات را به دوش می‏کشید.
همین مسئله موجب می‏شد نشاط همکاری و همگامی در مسلمانان فزونی یابد؛ چنان‏که وقتی خبر لشگرکشی احزاب و تهاجم به مدینه به آن حضرت رسید و تصمیم بر آن شد که با کندن خندق، جلو تجاوز آنها را بگیرند، پیامبر خود شخصا مشغول کار شد و بیل و کلنگ می‏زد و گاه کیسه‏های خاک را به دوش می‏کشید.
همچنین نقل است که وقتی کار ساخت نخستین مسجد در مدینه آغاز شد، مسلمانان با شور و علاقه در فراهم کردن وسایل و ساخت آن شرکت کردند و رسول خدا نیز مانند دیگران کار می‏کرد.
آنان از «حرّه» سنگ می‏آوردند و حضرت نیز سنگ می‏آورد. وقتی به ایشان می‏گفتند:
ای رسول خدا! اجازه بدهید ما این سنگ را ببریم، می‏فرمودند: «من خود این را خواهم برد، شما سنگی دیگر بیاورید».