برژینسکی: لازم نیست به تاسیسات هسته‌ای ایران حمله کنید؛ تغییرات جمعیتی بر علیه رژیم است و خود مشکلات را حل می‌ کند.

[شهاب منتظر]

دکتر محمودی: افزایش جمعیت باعث افزایش تولید ملی خواهد شد.

علاوه بر شهرها، در روستاها نيز باروري به شدت كاهش يافته است.

ما به دنبال افزایش جمعیت نیستیم، بلکه به دنبال افزایش فرزند هستیم.

مهم افزایش تعداد دختران است، پس باید سعی کنیم که تعداد زنان بین 15 تا 49 سال کم نشود.

آمریکا در بحث افزایش جمعیت، نگران الگو شدن ایران برای کشورهای اسلامی است.

در ادامه این نشست، محمدجواد محمودی دکترای اقتصاد توسعه با ابراز خورسندی از حضور در این نشست گفت: مشکل ما بیشتر این است که افرادی که ازدواج کرده اند، نمی خواهند فرزند دار شوند و ما باید بیشتر آنها را تشویق کنیم، تا تشویق به افزایش ازدواج. وی افزود؛ ما به دنبال افزایش جمعیت نیستیم، بلکه به دنبال افزایش فرزند هستیم و در این موضوع، مهم افزایش تعداد دختران است، پس باید سعی کنیم که تعداد زنان بین 15 تا 49 سال کم نشود.

[شهاب منتظر]

محمد جواد محمودی اقتصاددان و ریاست اسبق مرکز مطالعات جمعیت شناسی آسیا و اقیانوسیه با اشاره به موضوع جمعیت و تولید ملی گفت: در صورتی كه اقتصاد كشور در وضعيتي باشد كه بازدهي نهايي نيروي انساني مثبت باشد، افزايش جمعيت باعث افزايش توليد ملي خواهد گشت.

دکتر محمودی گفت: بر اساس گزارش توسعه انسانی که هر ساله توسط سازمان ملل منتشر می گردد، مردم (مردان و زنان) ثروت واقعی هر ملتی را تشکیل می دهد.

وی با اشاره به ساختار جمعیتی ایران گفت؛ ساختارکلی جمعیت همانند یک اندام‌واره است که باید بین تمام بخش‌های آن نوعی تعادل پویا و تجدید شونده برقرار باشد و نمی‌توان یک وضعیت جمعیتی ثابت و مفروضی را به عنوان یک وضعیت ایده‌آل در نظرگرفت.

محمودی افزود؛ تغییرات جمعیتی علاوه بر اینکه از پارامترهای جمعیتی ناشی می شود از بسیاری از عوامل اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی که به مرور زمان در مسیر تحول کشورها رخ می‌دهد تأثیر می‌پذیرد.

وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به اهداف سیاست های جمعیتی گفت؛ هدف از اجرای سیاست‌های جمعیتی، «حفظ تعادل پویای ساختارکلي جمعیت» و «جهت حفظ تعادل پویاي جمعيتي » است.

محمودی افزود: تغییرات جمعیت بايد بطور مداوم مطالعه و دورنمای تحولات جمعیتی ترسیم شود، در صورتی که مطالعات، احتمال خارج شدن جمعیت ازحالت تعادلی خود را نشان دهند‌، سیاست‌های جمعیتی لازم باید اعمال شود.

محمودی گفت: كاهش در سطح باروري در ايران همة طبقات و گروه‌هاي اجتماعي را در بر گرفته است. اين كاهش به شهرها محدود نشده بلكه در روستاها نيز باروري به شدت كاهش يافته است. لازم به ذکر است که بر اساس داده های سرشماری سال 1390 میزان باروری کل برای کل کشورحدود 1.7 فرزند به ازاء هر زن محاسبه شده است.

[شهاب منتظر]

منابع انساني پايه اصلي ثروت ملت‌ها را تشكيل مي دهند.

وی با اشاره به نظریه اندیشمندان غربی، از جمله هاربیسون نظریه پرداز توسعه که می گوید؛ «منابع انساني پايه اصلي ثروت ملت‌ها را تشكيل مي دهند. سرمايه و منابع طبيعي عوامل تبعي توليداند. درحالي كه انسان‌ها عوامل فعالي هستند كه سرمايه ها را متراكم مي سازند،‌ از منابع طبيعي بهره برداري مي كنند، سازمان اجتماعي، اقتصادي و سياسي را مي سازند، و توسعه ملي را به جلو مي برند».افزود؛ كشوري كه نتواند مهارت ها و دانش مردمش را توسعه دهد و از آن به نحو موثري در اقتصاد ملي بهره برداري كند، به وضوح قادر نيست هيچ چيز ديگري را توسعه بخشد.

این استاد دانشگاه با مرور «نمودار گذار جمعيتي اول و دوم ایران»، به بررسی مهمترين مسائل و چالش‌هاي گذار دوم جمعيتي پرداخت و این چالش ها را چنین برشمرد:


الف) چالش هاي جمعيتي

ب) چالش هاي فرهنگي – اجتماعي

ج) چالش هاي اقتصادي

د) چالش هاي سياسي – امنيتي

[شهاب منتظر]

رئیس اسبق مرکز مطالعات جمعیت شناسی آسیا و اقیانوسیه، مهم ترین چالش های جمعيتي را «کاهش میزان باروری و تجدید نسل» ،«كاهش حجم كل جمعيت ملي»، «كاهش نيروي در سن كار»، «افزایش سالمندي جمعيت» و «افزايش مهاجرت‌هاي بين‌المللي و تغييرات هويتي و فرهنگي» دانست.

محمودی همچنین «چالشهای ساختاري خانواده»، «شكاف هاي نسلي در اثر بهم خوردن توازن جمعيت نسل ها»، «جمع شدن چترهاي حمايتي خانواده از سالمندان» و «كاهش تدريجي سرمايه اجتماعي» را مهم ترین چالش‌هاي فرهنگي– اجتماعي موضوع جمعیت دانست.

این اقتصاددان در تشریح علل کاهش میزان باروري و تجديد نسل در ایران گفت؛ از جمله عوامل كاهش سريع ميزان باروري کل و رسيدن آن به 1.7 فرزند براي هر مادر سال 1390 ، «اخذفتوی و نظر موافق برخی از علماي مذهبي بر جواز کنترل و کاهش جمعیت»، «دخالت دولت وتصویب قوانین مشوق کاهش جمعیت و جریمه فرزند چهارم و بیشتر»، «افزايش ميزان باسوادي زنان (52% در سال 1365 و 80% در سال 1385 ، و 81% در سال 1390)»، «توسعه شهرنشيني (60% در سال 1365 و 68% در سال 1385 ، و71.4 %در سال 1390)»، افزايش سن ازدواج به ترتيب براي مردان و زنان(24 و 19/7 در سال 1365و 26/5 و 23/1 در سال 1385و26/7و23/4درسال90)»، «توسعه اشتغال زنان (6/1 درصد در سال 1365 و 9/5 درصد در سال 1385)»، «گرايش زنان به تحصيلات و آموزش عالي( 4/7درصد در سال 1375 و 18/5 درصد در سال 1390)»، «تعداد جمعيت با تحصيلات عالي نسبت به هر 1000 نفر (1189 نفر در سال 1365 و 6143 نفر در سال 1385 براي زنان)»، «تغيير در كاركرد خانواده (گسترش نهادهاي دولتي و نيمه‌دولتي و غيرانتفاعي در عرصه رفاه اجتماعي كه برخي از كاركردهاي سابق خانواده را عهده‌دار شده‌اند)»، «کاهش صله ارحام(کاهش روابط، حمایتها و روابط بین نسلی خانوادگی)»، «فرد گرائی»، «کاهش فاصله طبقاتی (توزیع بهتر درآمد)» دانست.

[شهاب منتظر]

کاهش فراگیر باروری در کشور

محمودی با اشاره به کاهش نرخ باروری در سال های اخیر در کشور گفت؛ نتايج سرشماري سال 1385 بيانگر اين است كه ميزان باروري كل به حدود 1.8 فرزند كاهش يافته و شاخص باروري پايين تر از حد جانشيني (باروري كل پايين تر از2.1 فرزند) در كشور فراگير شده است و حتي برخي از استانهاي كشور باروري خيلي پاييني را تجربه نموده‌اند .

در سال 1385، چهار استان كشور ميزان باروري بين 1.2 و 1.6 فرزند (تهران، گيلان، اصفهان و سمنان) و 13 استان نيز باروري بين 1.7 و 1.2 فرزند داشته‌اند.

ميزان باروري كل در 12 استان بين 1.2 و 2.4 فرزند بوده و تنها استان‌هاي هرمزگان با ميزان باروري كل 2.5 و سيستان بلوچستان با باروري كل 3.7 فرزند بالاترين باروري در كل كشور را دارا بوده‌اند و ميزان باروري كل در سال 1390 به حدود 1.7 فرزند برای هر مادر رسیده است.

این استاد دانشگاه با اشاره به تغییرات حجم جمعیت ایران بر اساس سناریوهای سازمان ملل افزود؛ سناریوهای سازمان ملل تا 100 سال آینده نشان می دهد که درصورت ادامه روند کنونی کاهش باروری بر اساس سناریوی حد پایین ، جمعیت ایران تا سال1430 به حدود73 میلیون نفر با شاخص سالخوردگی 38.5 درصد، در سال 1445 به حدود 61 میلیون نفر با شاخص سالخوردگی 47.5 درصد و تا سال1480 به حدود 31 میلیون نفر با شاخص سالخوردگی 47.4 درصد کاهش خواهد یافت. همچنین در صورت تحقق الگوی رشد متوسط جمعیت ایران تا سال 1445به حدود 79 میلیون نفر با شاخص سالخوردگی 36/9درصد، سپس تا سال 1480 به 62 میلیون نفر (با شاخص سالخوردگی 34/7درصد) کاهش خواهد یافت.

[شهاب منتظر]

آمریکا در بحث افزایش جمعیت، نگران الگو شدن ایران برای کشورهای اسلامی است .

محمد جواد محمودی در پایان سخنان خود گفت؛ آمریکا به دنبال مقابله با «الگو شدن ایران برای کشورهای اسلامی» در بحث افزایش جمعیت است. آمریکا نگران این است که اگر جمعیت ایران به 150 میلیون نفر برسد، منابع اش را خودش استفاده کند!

برژینسکی استراتژیست آمریکایی در خصوص وضع فعلی تغییرات جمعیتی در مصاحبه ای می‌گوید لازم نیست به تاسیسات هسته ای ایران حمله کنید تغییرات جمعیتی ایران بر علیه رژیم است و با کمی صبر خود مشکلات را حل می‌کند. این یعنی اینکه اگر جمعیت پیر شد خود محافظه کار می‌شود .

سازمان های بین المللی می گویند اگر در ایران به دنبال افزایش جمعیت باشید، شما را محکوم خواهیم کرد!

هر چند مشکل ازدواج در جای خودش در خصوص افزایش جمعیت اهمیت دارد اما مشکل ما بیشتر این است که افرادی که ازدواج کرده اند، نمی خواهند فرزند دار شوند و ما باید بیشتر آنها را تشویق کنیم برای فرزندآوری .

وی افزود؛ ما با وضعیت کنونی تا سالها بدنبال افزایش جمعیت نیستیم، بلکه با افزایش فرزند بدنبال حفظ وضع ترکیب جمعیتی جوان امروز هستیم و در این موضوع، مهم افزایش تعداد دختران است، پس باید سعی کنیم که تعداد زنان بین 15 تا 49 سال کم نشود .

همانطوری که در گذشته مدرسه های غیر انتفاعی خیلی سودمند بودند، در آینده خانه های سالمندان خیلی سودمند خواهد بود.