تاریخچه ی کوه خضر نبی
طبق اظهار نظر مورخان و باستانشناسان، به نظر میرسد که در حدود ۳ هزار سال پیش، در قلهی کوه خضر غاری وجود داشته که احتمالا محل نیایش و عبادت حضرت خضر نبی (ع) بوده است. غاری که امروزه به مسجدی کوچک تبدیل شده است.
البته در دورانی که شهرستان قم مانند امروز گسترش نیافته و تا دامنهی این کوه پیشروی نکرده بود، بسیاری از عارفان، زاهدان و سالکان از این مکان به عنوان مکانی امن و خلوتگاهی روحانی و معنوی برای انجام عبادات عاشقانه و عارفانهی خود بهره میبردند.
این کوه به دلیل اینکه محل عبادت حضرت خضر نبی بوده است، به این نام شهرت یافته و در سراسر ایران آن را به کوه خضر نبی میشناسند. سخنان گوهربار فراوانی از ائمهی معصوم (ع) نیز در مورد حضرت خضر (ع) ثبت شده است.
به عنوان نمونه حضرت امام صادق (ع) ایشان را از پیامبران الهی برشمرده و از معجزات وی به سبزی و خرمی زمینهای خشک و بی آب و علف، پس از حضور و نشستن ایشان در آن مکانها اشاره کردهاند.
به همین دلیل است که نام آن بزرگوار به خضر یعنی سبز و خرم، شهرت یافته است.
نام اصلی حضرت خضر (ع) «تالیا بن ملکان بن عامر بن ارفخشید بن سام بن نوح (ع)» بیان شده است. در سخن دیگری از امام صادق (ع)، خضر (ع) عالم الهی معرفی شدهاند که حضرت موسی (ع) به زیارت ایشان شتافت و در آیات قرآن کریم نیز بدون اینکه نامی از این پیامآور الهی ذکر شود، از وی با عباراتی زیبا و ستودنی، مدح و تمجید به عمل آمده و به همراهی حضرت خضر نبی با حضرت موسی (ع) نیز اشاراتی صورت گرفته است.
عمر طولانی و عدم فوت حضرت خضر نبی (ع) تا دمیده شدن در صور، از مهمترین ویژگیهای ایشان است که در برخی از احادیث ائمهی اطهار، نقل قولها و صحبتهای عالمان دینی و مذهبی مشاهده میشود. همچنین طبق مندرجات برجایمانده در کتابهای حدیث، به نظر میرسد که وی در مراسم عید غدیر خم که در این سرزمین رخ داد، در مجالس سوگواری حضرت پیامبر اکرم (ص) و در هنگام شهادت امیرالمومنان حضرت علی (ع) حضور یافته است.
امام رضا (ع) نیز در باب ایشان میفرمایند:
حضرت خضر (ع) از آب حیات نوشیده و زنده است و تا زمانیکه در صور دمیده شود، از دنیا نخواهد رفت. او نزد ما میآید و به ما سلام و درود میفرستد. به گونهای که تنها صدایش را شنیده و چهرهاش را نمیبینیم. همچنین این پیامبر الهی در مراسم حج حضور داشته و تمامی مناسک آن را انجام میدهد. در روز عرفه نیز در سرزمین عرفات ایستاده و برای برآورده شدن دعای مومنان آمین میگوید.
در حدیث معتبر دیگری از حضرت علی (ع)، احداث مسجدی در جوار کوه خضر نبی عنوان شده است که مکانی برای یاران خاصهی حضرت مهدی (عج) است. در کتاب انوارالمشعشعین، جلد یک، صفحهی ۴۵۴، فصل دهم، نور سوم، میتوان توضیح کاملی را در مورد این حدیث، دریافت کرد.
در جایی دیگر، استاد مجاهدی میفرمایند:
زمانی که آیت الله مجتهدی در شهر مقدس قم سکونت داشتند، مسجد واقع در کوه خضر به صورت اولیهی خود و بسیار ساده و معنوی بوده و ایشان با این مکان و مسجد مقدس جمکران، انس و الفتی مثال زدنی داشتند. به گونهای که این عالم بزرگوار اوقات بسیاری را در این مکان جهت عبادت و راز و نیاز با معبود خویش، میگذراند.
در روایات اسلامی نیز از کوه خضر نبی به عنوان کوهی سفید در اطراف قم و نزدیکی روستایی قدیمی که در نزدیکی مسجد جمکران است، سخنان متعددی به یادگار مانده است. برخی از راویان معتقدند که هنگام ظهور حضرت حجت (عج)، پرچم ایشان را بر فراز این کوه برافرازند. همچنین آمده است که از نشانههای نزدیک شدن ظهور حضرت مهدی (عج)، رونق یافتن این مکان روحانی خواهد بود.
کوه خضر نبی قم ، عبادتگاهی کهن با چشماندازی بینظیر
نقل قول
