مهريه چقدر بود و چه كسى پرداخت؟
در اينكه مهريه چقدر بود و پرداخت آن را چه كسى به عهده گرفت اختلافى در روايات ديده مى شود، كه از آن جمله روايت بالا است كه در آن بدون ذكر مقدار آمده است كه پرداخت آن را خديجه بعهده گرفت.
و از كشف الغمه از ابن حماد و نيز از ابن عباس نقل شده كه رسول خدا(ص) خديجه را با مهريه دوازده اوقيه طلا به ازدواج خويش درآورد و مهريه زنان ديگر آن حضرت نيز همين مقدار بود. (8)
و در اعلام الورى طبرسى دوازده اوقيه و نيم ذكر شده چنان چهاز دانشمندان اهل سنت نيز مؤلف سيرة الحلبيه همين قول را نقلكرده و سپس گفته است كه هر اوقيه چهل درهم است كه در نتيجه مجموع مهريه پانصد درهم شرعى بوده.
و تفاوت ديگرى كه در نقل سيره حلبيه ديده مى شود آناست كه گويد: پرداخت مهريه مزبور را ابوطالب بعهده گرفت. (9)
و قول ديگرى كه در سيره حلبيه و سيره ابن هشام و برخى از تواريخ ديگر آمده آن است كه گفته اند:
«و اصدقها رسول الله- صلى الله عليه و آله- عشرين بكرة». (10) .
يعنى رسول خدا(ص) به خديجه بيستشتر ماده جوان مهريه داد و در نقل ديگرى نيز آمده كه ورقة بن نوفل خديجه را با مهريه چهارصد دينار به عقد رسول خدا- صلى الله عليه و آله- درآورد (11) و از كامل مبرد نقل شده كه بيستشتر را ابوطالب بعهده گرفت و دوازده وقيه و نيم طلا را خود رسول خدا پرداخت كه مهريه مجموع آنها بود. (12)
نگارنده گويد: رواياتى كه در باب«مهر السنه» آمده همان روايت پانصد درهم را تاييد مى كنند ، چنانچه در چند حديث با اندك اختلافى آمده كه امام باقر و امام صادق عليهمالسلام فرمودند:
«ما زوج رسول الله- صلى الله عليه و آله- شيئا من بناته و لا تزوج شيئا من نسائه على اكثر من اثنى عشر اوقية و نش يعنى نصف اوقيه». (13)
يعنى تزويج نكرد رسول خدا(ص) هيچ يك از دختران خود و نه هيچ يك از زنانش را به بيش از دوازده اوقيه و نيم.
و طبرسى(ره) در اعلام الورى گويد:«...و مهرها اثنتا عشرة اوقيه و نش و كذلك مهر ساير نسائه». (14)
و در روايت امام صادق عليه السلام اينگونه است كه فرمود:
«ما تزوج رسول الله- صلى الله عليه و آله- شيئا من نسائه و لا زوج شيئا من بناته على اكثر من اثنى عشر اوقيه و نش، و الاوقيه اربعون درهما، و النش عشرون درهما». (15)
و در داستان ازدواج حضرت جواد الائمة عليه السلام با دختر مامون عباسى نيز آمده كه فرمود:
«...و بذلت لها من الصداق ما بذله رسول الله- صلى الله عليهو آله- لازواجه و هو اثنتا عشرة اوقيه و نش- و على تمام الخمسمائة...». (16) پس يعنى من صداق او را همان قرار دادم كه رسول خدا(ص) به زنانش بذل فرمود و آن دوازده اوقيه و نيم بود كه تمامى پانصد درهم بر ذمه من است...