سيد عبد الله بهبهانی
شهيد شاهد، آيت کامل و حجت باهر: سيد عبد الله بهبهانی فرزند علامه سيد اسماعيل «سبط سيد عبد الله بلادی» دودمانی شريف و ساداتی حسيب، خاندانی از علم و تقوی و فضيلت بودند.
آيت الله بهبهانی از شاگردان ميرزای بزرگ و سيد ترک بود که خود به مقام استادی و اجتهاد رسيد. مآثر و آثار می نويسد: بهبهانی از علمای عظيم الشأن تهران بود که در علوم دينی مخصوصا فقه به مرتبه بلند رسيد. پدرش از مجتهدين برجسته و حاميان دين بود. او در جريان انقلاب مشروطيت به گرفتاری و ناراحتيهای بسياری مبتلا گشت، و در دوره استبداد صغير، مدتی به اجبار از ايران به عراق رفت، و بعد از سرنگونی محمد علی خان قاجار به ايران بازگشت، و به آغوش باز و استقبال پر شور مردم تهران مواجه شد. شهيد بهبهانی تصميم داشت با توجه به مبانی اسلامی یک قانون اساسی اسلامی در چهار چوب دستورات اسلام پی ريزی نمايد، و بدعتها و قوانين مغاير اسلام را از بين ببرد. اين تصميم خداپسندانه او باعث شد که هواپرستان و جاه طلبان نقشه قتل او را ريختند و سرانجام در شعبان 1328 شبانه او را در خانه اش ترور کردند.
او مجموعه ای درفقه شامل چند جلد به رشته تحرير برده است. پدرش آيت عظمی آقا سيد اسماعيل از شاگردان صاحب جواهر و شيخ انصاری رحمة الله عليه بود. وی از مجتهدين به نام تهران بود، شهرتی به سزا یافت و ساليانی به عزت زيست و از مقامی ارجمند و ابهتی عظيم برخوردار بود. (با آيت الله کنی معاصر بود). در ارشاد خلايق و ابلاغ اوامر الهی جديتی وافر نمود. همگان او را اطاعت و تجليل می نمودند. سرانجام در سال 1296 جهان فانی را وداع نمود (فرزندش سيد عبد الله بهبهانی بعد از پدر موقعيت و مقام او را مدتی به ارث برد) مدفن اين دو بزرگوار در نجف اشرف است.
بيننده ی عزيز: بعد از شهادت آيت الله سيد عبد الله بهبهانی فرزند برومند او آيت الله سيد محمد بهبهانی وارث علوم خاندان خويش گرديد. وی از مجتهدين بزرگ عصر خويش بود. از محضر سيد ابو الحسن جلوه دروس عقلی آموخت و سالها در جمله شاگردان آخوند خراسانی و آيات ديگر بود و با درجه عاليه اجتهاد رياست و روحانيت تهران را مدتها در دست با کفايت خويش پيش می برد. سيدی جليل القدر و با کياست و با ابهت بود و از تقوی و جزم و احتياط کامل برخوردار بود. درب منزل او به روی علما و خطبا و جميع شيعيان باز بود، مروجی کامل و مدرسی قابل در دروس فقه و اصول و حکمت بود (عصر او مقارن زعامت مرحوم اصفهانی و آيات ثلاث بود و در زمان مرحوم آيت الله بروجردی وفات نمود).



نقل قول
