ابوحینفه دشمن سر سخت حضرت صادق علیه السلام

[ملکوت* گامی تارهایی *]

در هر دوره و زمانی عده ای بودند که با دین خدای تعالی از در جنگ و ستیز درآمده، از زمان حضرت آدم علیه السلام که فرزندش قابیل امر خدای تعالی را در مورد وصایت حضرت هابیل نپذیرفت تا آنکه ننگ قتل را بر خود گذاشت و هابیل را مظلومانه به قتل رساند، و بعد از آن در زمان پیامبران گذشته و در زمان پیامبر خاتم صلی الله علیه و آله پیوسته مسئلۀ وصایت و جانشینی پیامبران برای عده ای منافق قابل قبول نبود، و امامان علیهم السلام با مردم زمان خود مشکل ها داشتند از جمله در زمان حضرت صادق علیه السلام کسانی بودند که مخالفت خود را با امام زمان خود بگونه های مختلف نشان می دادند و ابوحنیفه لعنت الله علیه یکی از آنان بود که داستان های زیادی با حضرت دارد و او از اصحاب قیاس بود یعنی از کسانی که در امور دینی قیاس می کرد، و مکرر حضرت صادق علیه السلام به او فرموده بودند:" لا تقس، فان اول من قاس ابلیس حین قال:" خلقتنی من نار و خلقته من طین " فقاس ما بین النار و الطین، و لو قاس نوریة آدم بنوریة النار عرف فضل ما بین النورین، و صفاء أحدهما علی الآخر " قیاس در دین مکن، زیرا اولین کسی که قیاس کرد ابلیس بود آن هنگامی که [خدای تعالی ملائکه را امر فرمود تا بر آدم سجده کنند و ابلیس که در زمرۀ ملائکه قرار گرفته بود] عرض کرد: مرا از آتش آفریدی و آدم را از گل [و از دستور الهی و سجده بر آدم سر پیچی نمود] و بین آتش و گل قیاس کرد، و اگر نورانیت آدم را با نورانیت آتش قیاس می کرد فرق بین دو نور و صفا و خلوص یکی بر دیگری برای او روشن می شد!!

روزی ابو حنیفه خدمت حضرت صادق علیه السلام رسید و به حضرت عرض کرد: " إنّی رأیت إبنک موسی یصلی و الناس یمرّون بین یدیه..... " همانا فرزندت موسی [حضرت کاظم علیه السلام] را دیدم نماز می گذارد و مردم از مقابل او در حرکت هستند و او مردم را از این کار نهی نمی کند، و نماز گذاردن در این حال اشکال دارد!! حضرت صادق علیه السلام [به او جوابی نداده] فرمودند: فرزندم را بگوئید بیاید، هنگامی که حضرت کاظم به خدمت پدر آمدند حضرت صادق علیه السلام فرمودند: فرزندم! همانا ابوحنیفه می گوید: شما نماز می گذاردی و مردم از مقابل تو عبور می کردند؟ حضرت کاظم به پدر عرض کردند: بله ای پدر، اما آن کسی که من برای او نماز می خواندم به من نزدیک تر بود تا مردم!! خدای تعالی در قرآن می فرماید:" و نحن أقرب إلیه من حبل الورید " و ما به او [انسان] از رگ قلبش نزدیک تر هستیم. حضرت صادق فرزند خود را در آغوش گرفته فرمودند: پدر و مادرم به فدای تو ای کسی که اسرار را خدای تعالی در تو نهفته و سپرده است..

[ملکوت* گامی تارهایی *]

آنگاه حضرت به ابوحنیفه رو کرده فرمودند: ای اباحنیفه! آیا قتل نزد شما سنگین تر است یا زنا؟ ابوحنیفه گفت: گناه قتل سنگین تر است. حضرت فرمودند: پس چرا خدای تعالی شاهدان قتل را دو نفر کافی دانسته اما برای زنا چهار شاهد لازم است؟! چگونه می توانی این مطلب را با قیاس خود حل و فصل کنی؟

ای ابا حنیفه! ترک نماز سنگین تر است یا ترک روزه؟ ابوحنیفه عرض کرد: ترک نماز، حضرت فرمودند: پس چگونه است که زن [در ایامی که باید بعضی از عبادت و واجبات خود را ترک کند] روزه های خود را باید قضا کند ولی نماز های خود را نباید قضا نماید؟! چگونه می توانی بین این دو با عقل و فکر خود قیاس کنی؟

وای بر توای اباحنیفه! آیا زنان در کسب مال و روزی خود ضعیف تر هستند و یا مردان؟ ابو حنیفه عرض کرد: زنان ضعیف تر و ناتوان تر هستند، حضرت فرمودند: پس چرا خدای تعالی برای زنان در ارث یک سهم قرار داده و برای مردان دو سهم؟! چگونه بین این دو قیاس می شود؟.....[علت و دلیل تمام این احکام در جای دیگر و مجالس دیگر از حضرت صادق و دیگر ائمه علیهم السلام بیان شده است].

وای بر تو ای اباحنیفه! آیا می گوئی آنچه پروردگار نازل کرده من نیز نازل می کنم؟! ابوحنیفه عرض کرد: به خدا پناه می برم از آنکه این کلام را بگویم، حضرت فرمودند بله تو و اصحاب و پبروان تو معتقد به همین امر هستید اما بدون اینکه بدانید چه می گوئید..

آنگاه ابوحنیفه به حضرت عرض کرد: حدیثی برای ما بگوئید تا مردم را به آن آگاه کنیم!!! حضرت فرمودند: پدرم محمد بن علی از پدرشان علی بن الحسین از پدرشان حسین بن علی از پدرشان علی بن ابی طالب علیهم السلام از حضرت رسول صلی الله علیه و آله فرمودند: همانا پروردگار طینت ما را از اعلی علیین برداشته و طینت شیعیان ما را از ما قرار داده، و اگر اهل آسمان و زمین سعی و کوشش کنند تا بر تعداد شیعیان ما بیافزایند و یا از آنان کم کنند هرگز نمی توانند!! ابوحنیفه و اصحاب او [که آمده بودند تا با حضرت مجادله کنند و حضرت را مغلوب نمایند و همین امر باعث دوری آنان از مکتب اهل بیت شده بود و برای همین راهی برای قرار گرفتن در زمرۀ شیعیان نداشتند] وقتی این کلام را از حضرت شنیدند گریۀ زیادی کرده و از نزد حضرت بیرون شدند.