متولیان خواب... فرهنگ بیدارگر؟

[مریم منتظر*خادمه مولای منتظران*]

نگاه انفعالی: به دلیل فقر نظری شدید برخی از متولیان فرهنگی و یا مسایل دیگر متاسفانه نگاه ایشان به فرهنگ انقلابی اسلامی توام با شرمساری است. گویی این افراد از این که مروج فرهنگ اسلام ناب باشند شرم سارند و بر سر مبانی اسلام و انقلاب رودربایستی دارند. و گاه برای جبران این شرمساری ها جهت تطبیق با دنیای مدرن امروز برنامه های فرهنگی را از درون پوک می کنند تا در ظاهر مطابق با ذوق جوان باشد. وقتی برای اجرای کنسرت گروه x هزینه های هنگفت صرف می شود و شب شعرهایی به غایت سطحی و سرگرم کننده ضریب میگیرند و اگر همان شب شعر بخواهد توسط گروهی که از انگ حزب الهی خوردن نمی هراسند و افنتخارشان انتساب به انقلاب و رهبری است اجرا شود با هزاران مصیبت و مسئله مواجه می شوند و در نهایت از اجرای شب شعر توسط ایشان جلوگیری می شود... می توان گفت که کم کم باید فاتحه ی فرهنگ انقلابی را خواند. از درون این نوع سیاست گذاری ها هرگز دو باره قیصر امین پوری نخواهد رویید. مسئله ی دیگر در نگاه انفعالی این است که تا شبهه ای نیفتد و بحثی در نگیرد هیچ کس به فکر مسلح کردن دانشجو به عینک معرفت و آگاهی نیست. ما در روند فرهنگ از تاکتیک دفاع استفاده می کنیم و نه حمله و و نه حتی ضد حمله.

[مریم منتظر*خادمه مولای منتظران*]

همچنین هنر را در خدمت تعهد در نیاوردن و نگاه لوث هنر برای هنر را ترویج دادن و هنر را از مبانی انقلاب و اسلام ناب دور کردن و از درون هنر را تهی کردن به فرهنگ و انقلاب لطمات جبران ناپذیری وارد خواهد کرد.

نگاه دولتی: منظور از دولتی بودن این نیست که دولت نباید دخیل در برنامه های فرهنگی شود. منظور این است که نباید صرفا و منحصرا متصدی اجرای امور فرهنگی گردد. بلکه بیشتر باید نقش تمهید شرایط برای اجرای ایده های مردمی و دانشجویی را داشته باشد. بخش نامه های دولتی نباید جایگزین ابتکارات دانشجویی شود، تا جایی که اندیشه و انگیزه عمومی برای پرداختن به کارفرهنگی کاهش یابد و صرفا منتظر باشند دولت برنامه های فرهنگی را مدیریت و اجرا نماید. (به معنی عام آن: مثلا در دانشگاه یعنی معاون فرهنگی دانشگاه، ریاست نهاد، رئیس ناحیه ی بسیج دانشجویی و... که نباید برای دانشجو تصمیم بگیرند. بلکه باید در راستای اهداف اسلام و انقلاب نقش حمایت کننده و در برخی موارد گوشزد دهنده را ایفا کنند.) به فرموده ی رهبر انقلاب: «آنچه كه در مقوله‏ى فرهنگ بر عهده‏ى حكومت است، عبارت است از نظارت هوشمندانه، متفكرانه، آگاهانه، مراقبت از هرز روىِ نيروها و هرزه‏رويىِ علف هرزه‏ها، هدايت جامعه به سمت درست، كمك به رشد و ترقى فرهنگى افراد جامعه؛ بايد به اين همه مجموعه‏ى انسان و بخصوص جوان كه در جامعه هستند، كمك كرد تا بتوانند راه صحيح و رشد خود را پيش ببرند. ما نه معتقد به ولنگارى و رها سازى هستيم، كه به هرج و مرج خواهد انجاميد، نه معتقد به سختگيرى شديد؛ اما معتقد به نظارت، مديريت، دقت در برنامه‏ريزى و شناخت درست از واقعيات هستيم.» به راستی چرا برخی فعالیت های هنری-فرهنگی که گروه حزب الله لبنان انجام می دهد برایمان این قدر دست نیافتنی شده است؟ و اینقدر فارغ از کلیشه و عادت کار می کنند و اصلا اول انقلاب آن همه سرود و تئاتر و کلیپ و خلاقیت با امکانات حداقلی و ناچیز چگونه می جوشید و می رویید؟ آیا جز این است که همه خود را مسئول می دیدند و فرهنگ را به دولت و حکومت نسپرده بودند. چه شده که مردم از عرصه های مملکت یکی یکی به حاشیه رانده می شوند؟

[مریم منتظر*خادمه مولای منتظران*]

نگاه کلیشه: و وقتی فرهنگ محبوس در میان همه ی این آفات است از ابتکار و خلاقیت و نوآوری که لازمه ی کار فرهنگی است... خبری نیست که نیست. و دوباره همان سمینارها و سخن رانی ها و... . . به فرموده ی رهبر انقلاب:«رشد فرهنگي با ابتكار و آزادگي و آزادي و میدان دادن به اراده‌هاست». اما با همان نگاه دولتی از بروز و ظهور این ابتکارات جلوگیری می شود. از سویی دیگر از ابزار هنر به خوبی بهره برده نمی شود و هنر را که مخاطب عام دارد به مباحث مبتذل می آرایند و از آن طرف از ابزار هنر برای بیان معارف دینی و انقلابی بهره ی وافی نمی برند. یا مخاطب به کلی فراموش می شود و ما در مفاهیم سنگین با بیانی کسل کننده و کلیشه غور می کنیم. و یا محتوا به کلی فراموش می شود و برنامه های زرد و بی محتوا و خام و تهی از معنا و معرفت نثار مخاطب می شود.آفت هنر در دوچیز است: هنرمندان بی تعهد و متعهدین بی هنر... . باید یاد گرفت محتوا و فرم، مخاطب و معنا و صورت وسیرت کار فرهنگی را با هم ارتقا بخشید. فرم خود محتواست و نشانه ی جدی گرفتن مخاطب و احترام به ذایقه ی سمعی و بصری او در میان انبوه انتخاباتی که وی پیش رو دارد. و محتوا... آن چه رسالت فرهنگ است. هر دو باید جدی گرفته شود.

[مریم منتظر*خادمه مولای منتظران*]

و چند سوال:

انتخاب مدیران فرهنگی و خصوصا معاونت فرهنگی دانشگاه بر اساس چه معیار و مبنایی است؟ آیا صرف این که فردی انسان خوبی است و دکترای الهیات دارد و حافظ قرآن و نهج البلاغه است و استاد معارف، کافی است تا یک فرد شایسته ی این مقام مهم در دانشگاه گردد. آیا برای معیارهایی هم چون نگاه تحلیلی و شفاف به فرهنگ داشتن، اطلاعات کافی از فضای زنده ی فرهنگ داشتن و در فضای فرهنگ و هنر استنشاق کردن و نگاه های آفت دار ذکرشده را نداشتن و برای دانشجو و شان و جایگاه پیشروی وی ارزش و اعتبار قایل بودن و از مقام و قدرت و نفوذ خود استفاده ی نابجا نکردن و ملتزم به قانون بودن و... جایی هست تا فردی اصلح و موثر برای تصدی این مسئولیت خطیر انتخاب گردد؟ تا بیش از این شاهد عدم سیاست گذاری های صحیح در زمینه های فرهنگی دانشگاه و پرکاری ها ی مسرفانه و بی محتوا و بی انگیزگی و سرخوردگی قشر دانشجو... در سطح دانشگاه نباشیم.

آیا متولیان خواب... می توانند فرهنگ بیدار گر انقلاب اسلامی را اشاعه دهند؟







توضیح: سخنان مقام معظم رهبری را نه به عنوان تاییدی بر عرایض خود که به عنوان چراغی روشن گر راه مسئولین دلسوزی که می خواهند...ذکر کرده ام.