كدام بازي براي چه سني؟جام جم آنلاين: روزهاي پاياني سال تحصيلي از نظر بعضيها شمارش معكوس براي شروع يك دردسر تازه است. دردسر چه كنم، چه كنم والدين براي سرگرم كردن كودكان در روزهاي گرم و كشدار تابستان. اين موضوع بويژه براي مادران شاغل معضلي است كه لازم است براي آن چارهاي انديشيده شود. در اين شرايط، راهحلي كه به فكر بسياري از ما ميرسد، جعبه جادويي است به نام رايانه با بازيهايي كه ميتواند چند ساعتي كودكان ما را سرگرم سازد و خيال ما را راحت.
شايد زماني كه براي نخستينبار در دهههاي 60 و 70 ميلادي بازيهاي رايانهاي متولد شد، كسي تصورش را نميكرد اين بازيها روزي آنقدر فراگير شوند كه جاي بسياري از فعاليتهاي پرنشاط و سرشار از تحرك كودكان را بگيرند؛ و بعضي از آنها چنان تاثيرات عميق و مخربي بر جاي ميگذارند كه ما ناگزير باشيم درباره لزوم توجه به نوع بازيهايي كه براي فرزندانمان تهيه ميكنيم، گزارش بنويسيم و هشدار دهيم.
اين پديده جديد دانش بشري همچون ديگر ساختههاي دست بشر دو رو دارد، كه يك روي آن، استفاده درست در جهت كمك به رشد خلاقيتها و پرورش فكري و تربيتي كودكان است، و روي ديگر آن، استفاده غلط و اعتيادگونه و بدون نظارت كه در نتيجه اعتياد به بازيهاي رايانه اي، تخريب روح و روان، مشكلات جسمي و حركتي و ترويج خشونت و بيبند و باري را در پي دارد. كودك بازيهاي رايانهاي را دوست دارد به اين دليل كه بخوبي ميتواند با ديدن تصاوير دوبعدي و گاه سهبعدي همراه با شخصيتهاي بازي درگير ماجراهاي پرهيجان و جذابي شود كه طراح بازي براي او تدارك ديده است. اين بازيها با استفاده ازموسيقي و تصاوير پرتحرك و صداهاي مهيج، دنيايي از هيجان را به كودكان كنجكاو و تشنه جنب وجوش امروزي كه در خانههاي آپارتماني محصور شدهاند، ارزاني ميكند و همين جاذبه، روح و جسم آنان را مطيع خود ميسازد و به دنيايي از تخيلات ميبرد كه خود را محور و قهرمان اصلي ماجرا ميپندارند، و با آن همذاتپنداري ميكنند.
مدت زماني كه بازي رايانهاي، كودك ما را به خود مشغول ميسازد، برخلاف فيلم به حداكثر 120دقيقه خلاصه نميشود، بلكه طي كردن مراحل مختلف يك بازي گاه چند روز طول ميكشد و براي گذراندن اين مراحل، كودك بايد دست به هر كار خلافي بزند، در تمام اين روزها، ذهن كودك با مسائلي درگير است كه در روند تربيتي ما جايگاهي ندارد. اين در حالي است كه بسياري از خانوادهها درباره اينكه فرزندشان چه فيلمي ميبيند، بسيار سختگيرند، اما بدون توجه به آثار تخريبي كه يك بازي ميتواند بر روند تربيتي كودك و بر ذهن و روح او داشته باشد، انواع و اقسام بازيها را براي كودك خود خريداري ميكنند.
چه بازيهايي بخريم
اغلب بازيهايي كه توسط شركتهاي بزرگ طراحي و توزيع ميشوند، كودكان را با صحنههاي خشونتبار، پوششهاي نامناسب، زمينههاي روابط جنسي و مانند آن روبه رو ميسازند. كودك شما در صورتي كه بازي را براي او تهيه كنيد كه مناسب سنش نباشد، با تصاويري از خونريزي، قطع اعضاي بدن، درگيريهاي شديد، نمايش مصرف الكل، داروهاي غيرمجاز و مواد دخاني، تجاوز، رفتارهاي جنسي، برهنگي و مانند آن مواجه خواهد شد.
همه اين عوامل دست به دست هم دادند تا به گفته محمدرضا مجد رضايي معاون پژوهشي بنياد ملي بازيهاي رايانه اي از 10 سال پيش در دنيا ردهبندي سني به عنوان راهحلي براي كاهش آسيبهاي استفاده از رسانههاي مختلف بصري مطرح شود. آمريكا، انگلستان، كانادا، آلمان و استراليا اولين كشورهايي هستند كه از چنين نظام ردهبندي سني استفاده كرده و در اين زمينه صاحبنظر و سبك هستند. مهمترين و معروفترين نظام ردهبندي سني بازيها در اين كشورها نظام ESRB است، كه براساس معيارهاي مورد نظر خود بازيها را براي گروههاي سني مختلف ردهبندي ميكند. در اين نظام بازيها براي گروههاي سني از پيش از كودكي تا بالغين طبقه بندي ميشوند. توليد كنندگان اين ردهبندي را با استفاده از نشانهها و علائم بر روي سي دي درج كرده و در تبليغات از آن استفاده ميكنند.
اما در كشور ما در اواخر سال گذشته از نظام ملي ردهبندي بازيهاي رايانهاي اسرا (ESRA) پردهبرداري شد و به اين ترتيب سازمان اسرا به طور رسمي كار ردهبندي سني بازيهاي رايانهاي داخلي و خارجي را آغاز كرد. معاون پژوهشي بنياد ملي بازيهاي رايانهاي درباره معيارهاي مورد استفاده در ردهبندي بازيها ميگويد: «در ايران به خاطر شرايط فرهنگي پس از انقلاب، رويكرد جامعه شناختي و اسلام شناختي ايران ما را به سمت توجه به موضوعات مهمي نظير خشونت و مفاهيم مرتبط با آن، ترس و ميزان آن، تبعيض و انواع آن مانند تبعيض ديني و جنسيتي، مواد مخدر، مشروبات الكلي و دخانيات و مسائل جنسي در سطوح مختلف تاثيرگذار خود، گفتار ناشايست و نقض ارزشهاي اسلامي و ايراني سوق داده است. اين 8 معيار اصلي در اسرا از جمله مهمترين و تاثيرگذارترين مفاهيم آسيب آفرين براي گروههاي مختلف سني خواهد بود.»
بر اين اساس بازيهاي داخلي و خارجي، البته چنانچه به صورت قاچاق و از طريق غير رسمي وارد كشور نشده باشند، قبل از ورود به بازار توسط كارشناسان نظام ملي ردهبندي بازيهاي رايانهاي بازبيني و با توجه به معيارهاي اسرا براي گروههاي مختلف سني نشانهگذاري ميشوند.
اغلب بازيهايي كه توسط شركتهاي بزرگ طراحي و توزيع ميشوند، كودكان را با صحنههاي خشونتبار پوششهاي نامناسب زمينههاي روابط جنسي و مانند آن روبه رو ميسازنداين نشانهها كه بر پشت و روي جلد سي دي درج ميشود، همانند آنچه سالها است در پشت برخي كتابها ميبينيد، شما را در خريد بازي مناسب گروه سني كودك خود راهنمايي ميكند. روي اين نشانهها عددي حك شده است كه نشان ميدهد بازي مورد نظر براي آن گروه سني و بالاتر از آن مناسب و قابل استفاده خواهد بود. همچنين با مراجعه به سايت بنياد ملي بازيهاي رايانهاي ميتوانيد با درج نام بازي در كادر جستجو از ردهبندي سني بازي مورد نظر خود آگاه شويد.
نقل قول
پاسخ : كدام بازي براي چه سني؟
